Тожикистон тинчлик, барқарорлик ва тараққиёт йўлида

9 сентябрь — Тожикистон Республикаси Мустақиллиги куни. Шу муносабат билан Тожикистон Республикасининг Ўзбекистон Республикасидаги Фавқулодда ва мухтор элчиси Насриддин Исматулло билан суҳбатлашдик.

— Аввало, Тожикистон Республикаси Мустақиллиги куни муносабати билан Сизга ва қардош Тожикистон халқига самимий тилакларимизни билдирамиз. Тожикистон босиб ўтган йўлга назар ташласак, бугунги кунда замонавий Тожикистоннинг энг фахрланадиган асосий ижтимоий-иқтисодий ва давлат ютуқлари қайсилар?

— Давлат мустақиллигининг 35 йили Тожикистоннинг замонавий тарихидаги ҳал қилувчи босқич бўлиб, энг аввало, бу яратилиш, давлатчиликни мустаҳкамлаш ва мамлакатнинг изчил ривожланиш даври бўлди. Биз чинакам фахрланишимиз мумкин бўлган асосий ютуқ - бу ижтимоий-иқтисодий ривожланишнинг мисли кўрилмаган суръати. Мустақиллик йилларида Тожикистон тинчлик ва барқарорликни тиклашдан тортиб, барқарор иқтисодий ўсиш, кенг кўламли қурилиш, энергетика, транспорт ва саноатни ривожлантириш, ижтимоий соҳани модернизация қилиш ва аҳолининг ҳаёт сифатини сезиларли даражада яхшилашгача бўлган мураккаб йўлни босиб ўтди. Буларнинг барчаси Миллат Раҳбари, Тожикистон Республикаси Президенти Имомали Раҳмоннинг тинчлик, миллий бирлик ва барқарор ривожланишни таъминлашга қаратилган узоқни кўра билган ва изчил сиёсати туфайли мумкин бўлди.

Яна бир муҳим ютуқ - бу Тожикистон халқаро обрўсининг мустаҳкамланиши. Бугунги кунда мамлакатимизнинг овози жаҳон саҳнасида тобора кўпроқ кўриниб бормоқда ва глобал муаммоларни ҳал қилишда муҳим рол ўйнайди. Тожикистоннинг БМТ доирасидаги сув, иқлим ўзгариши, музликларни муҳофаза қилиш, халқаро хавфсизлик ва барқарор ривожланиш бўйича ташаббуслари кенг халқаро эътирофга сазовор бўлди. Тожикистон нафақат миллий нуқтаи назардан ҳаракат қилиши, балки минтақадаги барча мамлакатлар манфаатларини ҳисобга олиши ва бутун инсониятга таъсир кўрсатадиган глобал муаммоларга конструктив ечимларни таклиф қилиши, айниқса, муҳимдир. Бугунги кунда эришилган ютуқларни сақлаб қолиш, ушбу конструктив йўналишни давом эттириш ва Тожикистоннинг доимий фаровонлиги йўлида янги имкониятларни янги ютуқларга айлантириш муҳимдир.

— Сўнгги йилларда Тожикистон ва Ўзбекистон ўртасидаги муносабатлар мисли кўрилмаган даражада иттифоқчилик ҳамкорлиги ва стратегик шериклик даражасига кўтарилди. Икки томонлама дипломатиянинг ҳозирги динамикасини қандай баҳолайсиз ва Тошкентдаги миссиянгизнинг устувор йўналишлари нималардан иборат?

— Дарҳақиқат, сўнгги йилларда Тожикистон-Ўзбекистон муносабатлари сифат жиҳатидан янги тус олди ва иттифоқчилик ҳамкорлиги ва стратегик шериклик даражасига кўтарилди. Бу изчил сиёсий ирода ва олий даражадаги мунтазам мулоқот натижасидир, у деярли барча асосий соҳаларда ҳамкорликни кенгайтириш учун мустаҳкам пойдевор яратди.

Жорий йилнинг март ойида Тожикистон Республикаси Президентининг Ўзбекистон Республикасига давлат ташрифи давомида сиёсий, савдо-иқтисодий, илмий-техникавий ва гуманитар соҳаларда эришилган келишувларнинг ўз вақтида амалга оширилишини самарали назорат қилишни таъминлаш учун институционал асос яратиш мақсадида Тожикистон Республикаси ва Ўзбекистон Республикаси ўртасида Олий Давлатлараро Кенгаш тузилди. Олий Давлатлараро Кенгашнинг биринчи йиғилишида дўстлик ва яхши қўшничилик руҳида давлат раҳбарлари стратегик шериклик ва иттифоқчилик муносабатларини янада чуқурлаштиришнинг ҳозирги ҳолати ва истиқболларини батафсил муҳокама қилишди ва икки томонлама ҳамкорликнинг устувор йўналишларини белгилаб олишди.

Бугунги кунда бизнинг мақсадимиз нафақат эришилган ижобий суръатни сақлаб қолиш, балки уни аниқ амалий мазмун билан бойитишдир. Устуворликлар қаторига савдо-иқтисодий ва инвестиция алоқаларини, саноат кооперациясини, транспорт ва логистика, энергетика, чегаралараро ва минтақалараро ҳамкорликни янада ривожлантириш, шунингдек, гуманитар, маданий ва таълим алоқаларини кенгайтириш киради.

Ўзбекистондаги миссиямиз учун Тожикистон Республикаси Президенти Имомали Раҳмон ва Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев ўртасидаги келишувларни амалга оширишга кўмаклашиш, тегишли идоралар ва муассасалар ўртасидаги ҳамкорликни мустаҳкамлаш ҳамда икки мамлакат бизнес ҳамжамиятлари ва минтақалари ўртасида янада фаол ҳамкорлик учун шароит яратиш жуда муҳимдир. Ишончим комилки, Тожикистон-Ўзбекистон муносабатларининг ҳозирги босқичи энди шунчаки яқинлашиш даври эмас, балки уларнинг тизимли ва узоқ муддатли ривожланиши давридир. Бизнинг умумий мақсадимиз ушбу ҳамкорликни янада мазмунли, ўзаро фойдали ва икки қардош мамлакатимиз халқлари учун аниқ натижаларга йўналтирилган қилишдир.

— Мамлакатларимиз ўртасидаги савдо-иқтисодий алоқалар тез суръатлар билан ўсиб бормоқда. Савдони янада кенгайтириш учун қайси асосий соҳалар энг катта салоҳиятга эга?

— Шубҳасиз, мамлакатларимиз ўртасидаги савдони янада ўсиш салоҳияти ҳали тугамаган. Саноат ҳамкорлиги, энергетика, агросаноат комплекси, транспорт ва логистика ва рақамли иқтисодиёт айниқса истиқболли соҳалар сифатида қаралмоқда. Инвестиция лойиҳаларини амалга ошириш, қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини қайта ишлашни ривожлантириш, саноат таъминотини кенгайтириш, янги транспорт ва логистика йўналишларини ривожлантириш орқали анъанавий савдодан рақамли иқтисодиётга, қўшма ишлаб чиқаришга ва қўшимча қиймат яратишга ўтиш алоҳида аҳамиятга эга. Ишлаб чиқариш имкониятларимиз, инвестиция салоҳиятимиз ва қулай географик жойлашувимизнинг уйғунлиги нафақат ўзаро савдони сезиларли даражада оширади, балки уни янада диверсификацияланган, барқарор ва узоқ муддатли қилади, деб ишонаман.

— Келажакда икки мамлакат ўртасида қандай истиқболли лойиҳалар режалаштирилган?

— Ҳозирда давлат раҳбарлари ўртасида эришилган келишувларни, биринчи навбатда, саноат кооперацияси, энергетика, транспорт ва логистика, қишлоқ хўжалиги, рақамлаштириш ва туризм соҳаларида аниқ иқтисодий лойиҳаларни амалга ошириш доирасида амалга ошириш бўйича фаол қўшма ишлар олиб борилмоқда. Қўшма энергетика лойиҳаларини амалга ошириш, саноат кооперациясини кенгайтириш ва келгуси йилларда ўзаро савдо айланмасини 2 миллиард долларга етказиш мақсадига эришиш алоҳида аҳамиятга эга. Аслида, бу икки мамлакат иқтисодиёти ўртасида ўзаро боғлиқликнинг янги даражасини яратиш ва ички бозорларга ҳам, экспортга ҳам йўналтирилган қўшма корхоналар яратишни англатади.

— Тожик ва ўзбек халқларини чуқур тарихий ва маънавий илдизлар боғлайди. Бугунги кунда маданий-гуманитар алмашинувлар ва ўзаро туризм қандай ривожланмоқда?

— Тожик ва ўзбек халқларини нафақат географик яқинлиги, балки чуқур тарихий ва маданий алоқалар ҳам бирлаштиради. Бугунги кунда бу бой мерос замонавий гуманитар яқинлашувнинг тирик пойдеворига айланмоқда. Маданий, илмий ва таълим алмашинувлари кенгаймоқда, рассомлар ва ёзувчилар, ёшлар ва академиклар ўртасидаги алоқалар мустаҳкамланмоқда ва ўзаро туризм жадал ривожланмоқда. Халқларимиз ва анъаналаримиз ўртасидаги асрлар давомида шаклланган умумий маданий маконимиз алоҳида аҳамиятга эга. Тарих бизга умумий маданият ва ўзаро тушунишни берган ва гуманитар ҳамкорлик ушбу меросни келажак авлодларга биргаликда етказиш имкониятини беради.

— Марказий Осиё минтақавий интеграциянинг янги босқичини бошдан кечирмоқда. Тожикистон ва Ўзбекистон умумий муаммоларни ҳал қилиш ва хавфсизликни таъминлаш бўйича саъй-ҳаракатларини қандай мувофиқлаштирмоқда?

— Марказий Осиёдаги минтақавий динамика давлатлар ўртасида муаммоларни биргаликда ҳал қилишга, ўзаро ишонч ва амалий ҳамкорликни мустаҳкамлашга бўлган иштиёқнинг ортиб бораётганини кўрсатади. Тожикистон ва Ўзбекистон ушбу тушунча асосида ишлайди: биз умумий манфаатларга эга бўлган жойда биргаликда ҳаракат қилишимиз керак. Бугунги кунда мамлакатларимиз сиёсий мулоқотни изчил мустаҳкамламоқда, минтақавий хавфсизликка ёндашувларини мувофиқлаштирмоқда, терроризм, экстремизм, трансмиллий жиноятчилик ва бошқа муаммоларга қарши курашмоқда.

Бундан ташқари, биз савдо, транспорт ва логистика, энергетика, сув ва атроф-муҳит соҳасидаги ҳамкорлик, чегаралараро ҳамкорлик ва гуманитар алоқаларни ривожлантириш учун биргаликда ишламоқдамиз. Мамлакатларимиз ўртасидаги иқтисодий ва инсоний алоқалар қанчалик яқин бўлса, минтақавий барқарорлик учун пойдевор шунчалик мустаҳкам бўлади. Шунингдек, Тожикистон ва Ўзбекистон бугун ўзаро тушунишнинг янги даражасини намойиш этаётгани ҳам муҳимдир - биз нафақат умумий муаммоларни муҳокама қиламиз, балки амалий ечимларни биргаликда излаймиз ва уларни амалга оширамиз. Айнан ишонч, яхши қўшничилик ва ўзаро ҳурматга асосланган ёндашув минтақавий интеграциянинг барқарор ва узоқ муддатли бўлишини таъминлаши мумкин.

Яқинда Ўзбекистон халқи ҳам истиқлол байрамини кенг тантана қилди. Ушбу байрам кунларида қардош Ўзбекистон халқи ва раҳбариятига тинчлик ва фаровонлик тилайман. Халқларимизнинг узоқ йиллик яқинлиги, умумий тарих ва маданиятга асосланган ҳолда, ишонч, яхши қўшничилик ва ўзаро ҳурмат манбаи бўлиб қолаверсин. Мамлакатларимиз ўтмишнинг энг яхши томонларини сақлаб, бугунги кунни ишончли тарзда қуриб, келажак авлодларга энг қимматли нарсаларни — тинчлик, ҳамжиҳатлик ва давримизнинг ёқимли хотираларини қолдириб, олдинга силжисин.

Мамлакатларимиз мустақиллиги ва давлатчилигимиз ҳар йили мамлакатларимиз халқи учун муносиб ҳаёт кечириш, ёшларимизнинг ўзини ўзи англаши, бой меросимизни сақлаб қолиш ва келажакни яратиш учун тобора кўпроқ имкониятлар очсин. Ҳар бир уйда ва ҳар бир қалбда илиқлик, фаровонлик ва ўзаро ҳурмат бўлсин!

ЎзА