Farmatsevtika: xalqaro hamkorlik, yangi eksport bozorlari va hududiy rivojlanish istiqbollari
Joriy hafta Tibbiyot va farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi uchun mahalliy ishlab chiqarishni qo‘llab-quvvatlash, investitsiyalarni jalb etish va tashqi iqtisodiy aloqalarni kengaytirishga qaratilgan muhim uchrashuvlar hamda qizg‘in tadbirlarga boy o‘tmoqda.
Xitoy bilan hamkorlik: Innovatsiyalar va tibbiy turizmning yangi bosqichi
Agentlik faoliyatining xalqaro yo‘nalishidagi muhim qadamlardan biri sifatida, "Pharm Service" DM vakillaridan iborat O‘zbekiston delegatsiyasining Xitoy Xalq Respublikasiga amalga oshirgan xizmat safarini keltirish mumkin. Safar doirasida Suchjou shahrida farmatsevtika va sog‘liqni saqlash sohalarida faoliyat yuritayotgan yetakchi kompaniyalar bilan samarali muzokaralar o‘tkazildi.
Xususan, "Gusu Clean" kompaniyasi bilan kechgan uchrashuvda xalqaro GMP standartlariga muvofiq “clean room” (toza xona) tizimlarini joriy etish, mahalliy farmatsevtika ishlab chiqarish quvvatlarini modernizatsiya qilish, texnologiyalar transferi va mutaxassislar malakasini oshirish masalalari muhokama qilindi. Shuningdek, yangi korxonalarni tashkil etish va mavjud ob’ektlarni xalqaro me’yorlarga moslashtirish bo‘yicha hamkorlik imkoniyatlari ko‘rib chiqildi.
Shu bilan birga, sog‘liqni saqlash tizimining infratuzilmasini rivojlantirish maqsadida "Care Navigator" kompaniyasi bilan ham muloqot tashkil etildi. Unda O‘zbekiston va Xitoy o‘rtasida tibbiy turizmni rivojlantirish, xalqaro klinikalar hamkorligini kengaytirish va tibbiy xizmatlar eksportini oshirish masalalari diqqat markazida bo‘ldi. Muzokaralar davomida mamlakatimizda tashkil etilgan Health Invest tashkiloti faoliyati taqdim etilib, xorijiy investitsiyalarni jalb qilish, qo‘shma tibbiyot markazlarini ochish va innovatsion diagnostika texnologiyalarini joriy etish bo‘yicha istiqbolli loyihalar yuzasidan fikr almashildi.
Istiqbolli bozorlar sari: Afg‘onistonga eksport imkoniyatlari
Xitoylik hamkorlar bilan soha infratuzilmasini takomillashtirish bo‘yicha kelishuvlarga erishilgan bir paytda, Agentlik mahalliy mahsulotlarning tashqi bozorlardagi ulushini oshirish ustida ham faol ish olib bormoqda. Ana shunday tadbirlardan biri sifatida Agentlik binosida Afg‘oniston oziq-ovqat va sog‘liqni saqlash mahsulotlari ustidan nazorat qilish boshqarmasi (AFDA) vakillari ishtirokida mahalliy farmatsevtika ishlab chiqaruvchilari uchun uchrashuv tashkil etildi.
Gibrid (bevosita va Zoom platformasi orqali) shaklda o‘tgan tadbirda ta’kidlanganidek, bugungi kunda Afg‘oniston farmatsevtika bozorining hajmi taxminan 1 milliard AQSH dollarini tashkil etadi va ehtiyojning katta qismi import hisobidan qoplanadi. Bu esa o‘zbek korxonalari uchun ulkan imkoniyatdir.
Uchrashuvda AFDA vakili doktor Sadam mahsulotlarni ro‘yxatdan o‘tkazish, ariza topshirish va ishlab chiqarish maydonlarida inspeksiya o‘tkazish tartiblari haqida batafsil ma’lumot berdi. Eng quvonarlisi, o‘zbekistonlik ishlab chiqaruvchilar uchun alohida imtiyoz sifatida, har bir ishlab chiqarish liniyasi uchun belgilangan GMP inspeksiyasi to‘lovi hozirgi vaqtda bepul amalga oshirilishi ma’lum qilindi. Agentlik mahalliy korxonalarni tashqi bozorlarga chiqishini qo‘llab-quvvatlash bo‘yicha ishlarni izchil davom ettirishini ta’kidladi.
Namangandagi zamonaviy korxonalar faoliyati
Xalqaro maydonda va eksport yo‘nalishida erishilayotgan bunday kelishuvlar va imkoniyatlar, o‘z navbatida, mamlakatimiz hududlaridagi ishlab chiqarish quvvatlarini yanada rivojlantirishni talab etadi. Shu maqsadda, ichki imkoniyatlarni yaqindan o‘rganish va mahalliylashtirish jarayonlarini jadallashtirish uchun Tibbiyot va farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi direktori Abdulla Azizov Namangan viloyatida xizmat safarida bo‘ldi.
Agentlik rahbari viloyatdagi farmatsevtika korxonalarida bo‘lib, ishlab chiqarish jarayonlari va istiqboldagi rejalar bilan tanishdi. Xususan, xizmat safari davomida 2025-yilda ishga tushirilgan “Nano Pharmaceutical” korxonasi faoliyati ko‘zdan kechirildi. Korxonadagi zamonaviy texnologiyalar, mahsulotlar sifati nazorati tizimi va innovatsion yechimlar alohida e’tirof etildi.
Korxona rahbariyati bilan o‘tkazilgan muloqotda ishlab chiqarish hajmlarini kengaytirish, eksport salohiyatini oshirish va yangi turdagi dori vositalarini o‘zlashtirish istiqbollari atroflicha muhokama qilindi.
Mohigul Qosimova, O‘zA
