Ўзбекистонда хорижий инвестициялар иштирокидаги корхоналар сони 21 мингга яқинлашди
Хитой компаниялари иштирокидаги корхоналар сони бўйича етакчилик қилмоқда.
Ўзбекистонда хорижий инвестициялар иштирокидаги корхоналар сони йилдан-йилга ортиб бормоқда. Бу мамлакат иқтисодиётига хорижий сармоя ва бизнес қизиқиши юқори эканини кўрсатувчи муҳим кўрсаткичлардан бири ҳисобланади.
Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2026 йил 1 август ҳолатига Ўзбекистонда хорижий инвестициялар иштирокидаги 20 973 та корхона фаолият юритмоқда. Уларнинг 4 685 таси қўшма корхона, 16 288 таси эса хорижий корхона ҳисобланади. Эътиборлиси, сўнгги беш йилда мамлакатда фаолият юритаётган хорижий инвестициялар иштирокидаги корхоналар умумий сони 1,7 баробарга ошган.
Бу динамика Ўзбекистонда инвестиция муҳити ва хорижий тадбиркорлар учун яратилаётган имкониятларга қизиқиш тобора кучайиб бораётганини кўрсатади. Хорижий инвестициялар иштирокидаги корхоналар сони бўйича мамлакатлар кесимида Хитой етакчилик қилмоқда. 2026 йил 1 август ҳолатига Ўзбекистонда Хитой капитали иштирокидаги 6 241 та корхона фаолият юритмоқда. Бу кўрсаткич иккинчи ўриндаги Россияга тегишли корхоналар сонидан сезиларли даражада кўп. Хитойдан кейин Россия — 3 512 та корхона фаолият юритмоқда. Туркия — 2 327 та, Қозоғистон — 1 321 та, Жанубий Корея — 730 та, Афғонистон — 706 та, Озарбайжон — 492 та, Тожикистон — 467 та, БАА — 453 та, Ҳиндистон — 439 та корхона фаолият юритмоқда.
Шундай қилиб, биринчи ўнликда нафақат узоқ хориж мамлакатлари, балки Ўзбекистон билан савдо-иқтисодий алоқалари яқин бўлган Россия, Қозоғистон, Туркия, Жанубий Корея ва Марказий Осиё давлатлари ҳам мавжуд. Хитой компанияларининг Ўзбекистондаги иштироки сўнгги йилларда турли тармоқларда кенгайиб бормоқда. Бунда икки давлат ўртасидаги савдо-иқтисодий алоқаларнинг фаоллашуви, инвестиция лойиҳаларининг кўпайиши ва саноат кооперациясининг ривожланиши муҳим омиллардан бири бўлмоқда.
Хитой капитали иштирокидаги корхоналар саноат, қурилиш, савдо, хизмат кўрсатиш, энергетика, қишлоқ хўжалиги ва бошқа йўналишларда фаолият юритмоқда.
Хорижий компанияларнинг кўпайиши ички бозорда рақобатни кучайтириши, янги маҳсулот ва хизматларнинг пайдо бўлишига туртки бериши мумкин. Шу билан бирга, маҳаллий корхоналар учун янги ҳамкорлар, технологиялар ва экспорт каналлари пайдо бўлади. Айниқса, хорижий ва маҳаллий компаниялар ўртасида кооперацияни ривожлантириш орқали қўшимча қиймат занжирларини мамлакат ичида шакллантириш муҳим. Бу нафақат инвестиция ҳажмини, балки иқтисодиётда яратилаётган қийматни ҳам оширишга хизмат қилади.
Ш.Маматуропова, ЎзА
