Оилавий шифокорлик – бир бутун тизим сифатида: CAU бирламчи бўғин шифокорларини тайёрлаш учун янги турдаги резидентурани йўлга қўймоқда
Central Asian University (CAU) AKFA Medline University Hospital ва Social by AKFA билан ҳамкорликда оилавий шифокорлик бўйича икки йиллик резидентура дастурига қабул очди. Дастур тиббиёт олийгоҳи битирувчисини икки йил ичида ўз беморлар панелига эга амалиётчи оилавий шифокор даражасига олиб чиқади.
Қон босимингиз ошса, ҳароратингиз кўтарилса ёки белингиз оғриса, сиз айнан оилавий шифокорга мурожаат қиласиз. У соғлиқни сақлаш тизимидаги барча мурожаатларнинг 80% гача қисмини қабул қилади. Сизга кардиолог керакми ёки турмуш тарзини тўғрилашнинг ўзи етарлими — шуни айнан у ҳал қилади. У йиллар давомида тиббий картангизни юритади, оилангиз тарихини билади, сурункали касалликларингизни ёдда тутади.
Айни пайтда оилавий тиббиёт Ўзбекистоннинг дипломдан кейинги таълим тизимида ривожланаётган мутахассислик бўлиб қолмоқда. Эндиликда оилавий шифокор бўлишни истаган битирувчи биринчи ойданоқ клиник интеграция, халқаро ўқув режаси ва дастур якунида аниқ иш ўрнини ўзида жамлаган дастурни танлаши мумкин. CAU резидентураси айнан шу модель асосида қурилган.
“Оилавий шифокорлик — бошқа мутахассисликларнинг соддалаштирилган кўриниши эмас. Бу ўз мантиғи, тафаккури ва стандартларига эга бўлган алоҳида клиник йўналишдир. Биз бу дастурни нолдан, ўқитиш учун қулай бўлган нарсалардан келиб чиқиб эмас, балки резидентурани тамомлаганидан икки йил ўтиб оилавий шифокор қандай бўлиши керак, деган тасаввурдан келиб чиқиб яратдик.”
Doktor Asmik Kostyunina, MD, MPH, Central Asian University оилавий шифокорлик бўйича резидентура дастури директори.
Дастур икки йилга мўлжалланган бўлиб, унинг 79% и ҳақиқий беморлар билан ишлашга ажратилган. У АҚШ, Европа давлатлари ва Буюк Британияда оилавий шифокорларни тайёрлаш бўйича илғор тажрибаларни инобатга олган ҳолда ишлаб чиқилган ва Ўзбекистон Республикасининг давлат таълим стандартларига тўлиқ мос келади.
Биринчи ўқув йили фундаментал назарий тайёргарлик, замонавий симуляция марказидаги машғулотлар ҳамда шошилинч тиббий ёрдам, акушерлик ва гинекология, юқумли касалликлар ва педиатрия каби асосий йўналишлар бўйича клиник ротацияларни ўз ичига олади. Бундай ёндашув мустаҳкам билим пойдеворини шакллантириш, амалий кўникмаларни ривожлантириш ва тажрибали устозлар раҳбарлигида клиник тажриба орттириш имконини беради.
Ўқишнинг иккинчи йили чуқурлаштирилган клиник тайёргарликка бағишланади. Резидентлар ички касалликлар, неврология, хирургия, дерматовенерология, офтальмология ва жамоат саломатлиги бўйича клиник ротацияларни давом эттириб, тажрибали шифокорлар устозлигида беморларни тўлақонли мустақил амбулатор қабул қилишни бошлайди. Дастур якуний аттестация билан тугалланади.
Таълим икки тилда олиб борилади: назария — инглиз тилида, клиник амалиёт — ўзбек тилида. Инглиз тилини билишнинг талаб этиладиган энг кам даражаси — B1, у суҳбат давомида текширилади.
“Биз резидентнинг илк орти ой маърузаларда ўтиришидан иборат моделдан онгли равишда воз кечдик. Кузатувчилик ёки ассистентлик эмас, балки устоз назорати остида бевосита беморлар билан ишлаш. Бир устозга тўрттадан көп бўлмаган резидент бириктирилади — бу дастурнинг асосий шартидир.”
Doktor Asmik Kostyunina, MD, MPH
Резидентлар ўқув симуляторларида эмас, балки фаолият юритаётган шифохона ва поликлиникаларда — ҳақиқий беморлар ва ҳақиқий тиббий ёзувлар билан ишлайдилар.
Дастур директори — доктор Asmik Kostyunina, шифокор-неонатолог ва педиатр, CAU Тиббиёт Мактаби декани ўринбосари, UNICEF’да халқаро иш тажрибасига эга жамоат саломатлиги магистри.
Халқаро факультет таркибига парвариш давомийлиги (continuity of care) моделига ихтисослашган Andrē Hansesætre (умумий жарроҳлик, Норвегия). Жамоат саломатлиги бўйича модулларни жамоат саломатлиги магистри Dr. Doniyor Karimov олиб боради.
Академик жамоа таркибида, шунингдек, MBBS, PGDFM, амалиётчи оилавий шифокор ва Тошкентдаги “Green Lukas” клиникаси директори Viktor Kim ҳам бор. 2025 йилда у Loma Linda University (АҚШ), Christian Medical College Vellore (Ҳиндистон) ва ICMDA ҳамкорлигида амалга оширилган “Оилавий шифокорлик бўйича аспирантура дипломи” (Post Graduate Diploma in Family Medicine) дастурини тамомлаган.
Дастурдан сўнг
Битирувчилар “оилавий шифокор” малакасини олади ва Ўзбекистон Республикаси қонунчилигига мувофиқ мустақил тиббий фаолият юритиш ҳуқуқига эга бўлади. Дастур якунида мақсадли иш билан таъминлаш кўзда тутилган.
Шунингдек, битирувчилар бошқа исталган клиник мутахассислик бўйича ўқишни давом эттиришлари мумкин.
“Биз учун дастурнинг диплом билан якунланмаслиги муҳим. Биз шунчаки малакали шифокорни эмас, балки нима учун оилавий шифокорлик билан шуғулланаётганини тушунадиган ва ишлаш учун аниқ жойи бор шифокорни етиштирмоқдамиз. Бу — принципиал фарқ.”
Doktor Asmik Kostyunina, MD, MPH
Қабул ва саралаш шартлари
Дастурга “Даволаш иши”, “Педиатрия”, “Умумий тиббиёт” йўналишлари ёки тиббиёт соҳасидаги бошқа ҳар қандай бакалавриат йўналиши битирувчилари қабул қилинади. Энг кам GPA — 2.7, интернатурани ўтаган бўлиш талаб этилмайди.
Саралаш уч босқичда ўтказилади: ҳужжатларни текшириш, ГМҚ/УАШ кириш тести (100 баллдан 40 балл) ва комиссия билан суҳбат (50 балл). Касбий сертификатлар, академик ютуқлар, волонтёрлик фаолияти ва илмий нашрлар учун 10 баллгача қўшимча балл берилади. Ҳал қилувчи омил — суҳбат.
Ўқиш нархи — йилига 60 000 000 сўм, тўловлар йилига тўрт марта амалга оширилади.
Квота — 80 ўрин. Ҳужжатлар қабули 2026 йил 25 августгача очиқ. Тест синови — 7 сентябрь, суҳбатлар — 8–11 сентябрь кунлари бўлиб ўтади. Ўқиш 2026 йил 5 октябрдан бошланади.
Нима учун оилавий шифокорлик?
Оилавий шифокор — беморнинг соғлиқни сақлаш тизими билан биринчи алоқа нуқтаси. Кучли бирламчи бўғин стационарларга тушадиган юкпамани қисқартиради, кечки ташхислар сонини камайтиради ва бутун тизим учун даволаниш харажатларини пасайтиради. Бу дарсликдаги тезис эмас, балки Буюк Британия, Нидерландия ва Германия соғлиқни сақлаш тизимларида қайд этилган самара бўлиб, CAU ўқув дастури қисман айнан уларнинг стандартларига асосланган.
Ўзбекистонда малакали оилавий шифокорларга эҳтиёж барқарор. Шу билан бирга, халқаро ўқув дастурини реал клиник интеграция ва битиргандан сўнг аниқ иш жойи билан уйғунлаштирган дипломдан кейинги таълим дастурлари саноқли. CAU дастурни мавжуд тиббий экотизим ичида қурмоқда: AKFA Medline University Hospital ва Social by AKFA — қоғоздаги мавҳум ҳамкорлар эмас, балки резидентлар ҳар куни ишлайдиган майдончалардир.
“Биздан, "Нима учун айнан оилавий шифокорлик?!", деб кўп сўрашади. Жавоб оддий: чунки асосий танқислик айнан шу ерда жамланган. Ўзбекистонга кўпроқ тор мутахассислар эмас, балки клиник фикрлай оладиган, бемор билан комплекс ишлайдиган ва мураккаб ҳолатларда ўзини йўқотиб қўймайдиган кучли бирламчи бўғин шифокорлари керак.”
Dr. Asmik Kostyunina, MD, MPH
Қандай ҳужжат топшириш мумкин?
Резидентура дастурига ҳужжатлар онлайн тарзда топширилади.
Керакли ҳужжатлар: Ариза топширишда (25 августгача):
Мотивацион хат
CV (Curriculum Vitae)
Бакалавр дипломи (нусхаси)
Баҳолар қайдномаси (транскрипт)
Паспорт + фотосурат
Саралашдан сўнг (ўқишга қабул қилинганда, 14 сентябрдан бошлаб): 6. 086-шаклдаги маълумотнома (тиббий маълумотнома) — барча учун 7. Психоневрологик диспансер маълумотномаси.
Қабул комиссияси билан боғланиш:
+998-71-200-05-22; +998-71-208-12-34
Email: admission@centralasian.uz
Веб-сайт: https://www.cauni.uz/mr-family-medicine
Instagram: @cauniversity.official
Telegram: https://t.me/centralasianuni
