ЕИ кенгайиши учун янги қоидалар таклиф этилди (+видео)
Европа Кенгаши раиси Антониу Кошта Европа Иттифоқини кенгайтириш қоидаларини енгиллаштириш тарафдори эканини билдирди, деб хабар берди Euronews.
У ўз таклифида ҳар бир босқичда бир овоздан тасдиқлаш талабини бекор қилишни айтди ва Болқон давлатларининг интеграциясини Европа барқарорлигининг муҳим омили деб атади.
Кошта Ғарбий Болқон ва ЕИ етакчилари йиғилиши бўлиб ўтадиган Черногориянинг Тиват шаҳрида Euronews нашрига берган эксклюзив интервьюсида Европа Иттифоқи янги аъзоларни қабул қилиш жараёнини тезлаштириши кераклигини таъкидлади. Коштанинг таъкидлашича, амалдаги қоидалар ҳаддан ташқари мураккаб бўлиб, минтақада норозилик ва тушкунликни келтириб чиқармоқда. Айрим давлатлар қарийб йигирма йилдан бери аъзолик бўйича ноаниқ ҳолатда қолмоқда.
«Ҳозир бутун жараённи тугатиш учун 40 мартадан ортиқ овоз беришга тўғри келади. Биз қарор қабул қилинадиган босқичлар сонини қисқартириб, жараённи соддалаштиришимиз мумкин», — деди Кошта.
Ҳозирги тартибга кўра, ЕИга қўшилиш жараёнининг бир нечта босқичларида барча аъзо давлатларнинг бир овоздан розилиги талаб қилинади. Бу эса ҳар қандай давлатга вето қўйиш имконини беради.
Масалан, Шимолий Македониянинг ЕИга қўшилиш жараёни Греция ва Болгария томонидан конституциявий масалалар ҳамда озчилик ҳуқуқлари бўйича келишмовчиликлар сабабли йиллар давомида тўхтатиб келинган.
Шунингдек, Венгриянинг собиқ бош вазири Виктор Орбан Украина интеграциясини бир неча бор вето орқали тўсиб қўйган.
Кошта, шунингдек, давлатлар ўртасидаги икки томонлама муаммолар ЕИ институтлари кўмагида ҳал қилиниши кераклигини, аммо улар умумий интеграция жараёнини тўсиш воситасига айланмаслиги лозимлигини айтди.
Тиватдаги учрашувда Антониу Кошта билан бирга Европа комиссияси раиси Урсула фон дер Ляйен, Франция президенти Эммануэль Макрон, Германия канцлери Фридрих Мерц ҳамда ЕИнинг яна 22 давлат раҳбари иштирок этмоқда.
Европа Иттифоқининг кенгайиш сиёсати 2022 йилда Россия-Украина урушидан кейин янги геосиёсий аҳамият касб этди. Саммит олдидан Франция ва Германия томонидан тайёрланган қўшма норасмий ҳужжатда ЕИ кенгайиш сиёсатига «янги туртки» бериш, қоидаларни соддалаштириш ва номзод давлатларга босқичма-босқич интеграция учун қўшимча рағбатлар яратиш таклиф этилган.
Дипломатик манбаларга кўра, ушбу ташаббус асосан Ғарбий Болқон давлатлари ва Молдова Республикаси учун ишлаб чиқилган бўлиб, унда Украина ҳақида бевосита сўз юритилмаган.
Бироқ Киев ўз аризасини тезлаштирилган тартибда кўриб чиқишни талаб қилиб келмоқда ва ЕИга аъзоликни урушдан кейинги хавфсизликнинг асосий кафолати сифатида баҳоламоқда.
<iframe width="650" height="420" src="https://www.youtube.com/embed/Atjm2d-6sS8" title="YEI kengayishi uchun yangi qoidalar taklif etildi" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe>Кенжа Бекжонов, Анвархўжа Аҳмедов, ЎзА
