Чиқиндидан электр энергия: йирик экологик лойиҳа
Ўзбекистонда чиқиндиларни қайта ишлаш ва улардан электр энергия ишлаб чиқаришга қаратилган 933 млн долларлик йирик лойиҳа амалга оширилмоқда. Лойиҳага кўра, мамлакатнинг 6 та ҳудудида замонавий чиқинди ёқиш ва қайта ишлаш заводлари қурилади.
Заводлар Андижон, Наманган, Фарғона, Самарқанд, Қашқадарё ва Тошкент вилоятларида жойлашади. Бу корхоналар чиқиндиларни ёқиш ва қайта ишлаш орқали электр энергия ишлаб чиқаради.
Расмий маълумотларга кўра, лойиҳа тўлиқ ишга тушгач:
йилига 3,6 миллион тонна чиқинди қайта ишланади
1,6 миллиард кВт/соат электр энергия ишлаб чиқарилади
Бу кўрсаткич мамлакатнинг энергетика тизими учун муҳим қўшимча манба бўлиши кутилмоқда.
Шу билан бирга, чиқиндиларни бошқариш тизимида ҳам ислоҳотлар давом этмоқда. 2025 йилга келиб чиқиндиларни йиғиш ва тозалаш қамрови кенгайиб, бир қатор полигонлар ёпилган. Режага кўра, 2030 йилгача полигонлар сони яна 50 фоизга қисқартирилади, шунингдек, 70 тагача қайта юклаш станциялари қурилади.
Алоҳида йўналиш сифатида Навоий вилоятида 260 млн долларлик лойиҳа доирасида хавфли чиқиндиларни қайта ишлаш платформаси ташкил этилади. У йилига 330 минг тонна чиқиндини хавфсиз утилизация қилиш имкониятига эга бўлади.
Мутахассислар бу ташаббусни экологик муаммоларни камайтириш ва “яшил энергия” улушини ошириш йўлидаги муҳим қадам сифатида баҳоламоқда.
<iframe width="650" height="420" src="https://www.youtube.com/embed/3G7_FZIPuOs" title="Chiqindidan elektr energiya: yirik ekologik loyiha" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe>Мадинабону Насриева, Улуғбек Тўхтаев, ЎзА
