Зеленский: Трамп хиёнатини ҳис қиляпман
Украина Президенти Владимир Зеленский Россия нефтни қайта ишлаш заводларига қарата зарба билан боғлиқ чеклов бекор қилинганини айтди. У “Financial Times” нашрига берган интервьюсида Қўшма Штатлар илтимосига биноан РФ энергетика ишлаб чиқариш корхоналарига ҳужум уч кун тўхтагани, аммо Россия Украина энергетика тармоғига зарба беришда давом этганини таъкидлади.
Президент сўзларига кўра, танаффусга қарамай, Украина баллистик ракета учирилиши ҳақида Америкадан огоҳлантириш олмаган ва “Starlink” чеклови фронт чизиғидаги амалиёт ва Россия ҳарбий иншоотларига зарба бериш жараёнини мураккаблаштирган.
Ҳатто “Руслар ракета ҳужумини давом эттирса ҳам Киев зарбани яна тўхтатишга рози бўладими?” деган саволга Зеленский “Фақат қўшимча Америка “Patriot” тутувчи ракеталари эвазига” мазмунида жавоб берган ва буни “минимал талаб” деб атаган.
Шунингдек, Украина Президенти британиялик журналист Пирс Морганга берган интервьюсида истеъфога чиқиш ва лавозимидан кетиш нияти йўқлигини айтди. Трампнинг чақириғига қарамай, сайлов ўтказишнинг иложи йўқлигини таъкидлади.
– Бизда ҳар соат ҳужум бўлади, – дея таъкидлади Зеленский. – Шунинг учун, хавфсизлик нуқтаи назаридан сайлов ўтказиб бўлмайди. Қолаверса, аскарларсиз Президентни сайлай олмаймиз. Улар биринчи бўлиб овоз беришади ва менимча бу адолатли.
Шунингдек, у Россия билан дизель ёнилғиси бўйича келишувдан кейин Трамп томонидан “хиёнат ҳис қилаётгани”ни таъкидлади.
– Кучли шерикни йўқотаётганимиз ачинарли, – деган етакчи.
Айни пайт Украина разведка маълумотининг учдан икки қисмини Европа мамлакатлари, асосан Париждан олаётгани ҳам маълум қилинган.
Франция ташқи ишлар вазири Жан-Ноэль Барро сўзларига кўра, Европа разведка маълумотининг асосий қисмини Киевга тақдим этмоқда. Хусусан, қитъа мамлакатлари Украинага нишонни аниқлаш учун қўлланадиган сунъий йўлдош тасвирларини бериб келяпти.
Аввалроқ оммавий ахборот воситаларида Трамп маъмурияти Украина Россия нефтни қайта ишлаш заводларига зарбани тўхтатиш учун НАТО PURL механизми ва разведка маълумоти алмашинуви орқали Киевга Америка қурол-яроқ етказиб беришни тўхтатиш билан таҳдид қилгани ҳақида хабар берилган эди.
Трамп маъмуриятининг Киевга босими Украина музокара позициясини заифлаштириши шубҳасиз. Қолаверса, урушни узайтириш Москвага қўшимча имтиёз беришига ҳам ишониш мумкин.
Польша Халқаро муносабатларни ўрганиш институти (PISM) таҳлилчилари Трамп стратегиясининг муҳим элементи можаро томонларига босим ўтказиш ассиметриясидир, деган фикрни илгари сурмоқда.
Вашингтон Украина олдига рус нефть секторига ҳужумни чеклаш талабини қўйган. Россия эса ён беришга тайёрлигини намойиш этмасдан, иқтисодий имтиёз оляпти.
PISM фикрича, Киев ҳужуми тўхташи эҳтимолдан йироқ. Фақат АҚШнинг қурол етказиб бериш ва разведка маълумоти алмашишни тўхтатиш таҳдиди Киевни ноқулай сулҳ шартини қабул қилишга мажбурлаши мумкин. Шунингдек, таҳлилчилар бундай сценарий Россияни қўллаб-қувватлагани учун АҚШга нисбатан танқид кучайиши, Вашингтоннинг Европадаги иттифоқчилар билан муносабати янада ёмонлашиши хавфини туғдириши турган гап.
С.Раҳимов, ЎзА
