Сурхондарёда мулк ҳуқуқи эътирофи 28 мингдан ортиқ оилага қувонч улашди
Мамлакатимизда узоқ йиллар ҳал этилмай, одамларни ўйга толдирган мулкий ҳуқуқларини таъминлашга, бу йўналишда ҳуқуқий саводхонликни оширишга қаратилаётган эътибор юртимизда инсон қадри улуғланаётганининг яна бир ёрқин ифодаси бўлмоқда.
Ўзбекистон Республикасининг 2024 йил 5 августдаги “Ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ер участкаларига ҳамда уларда қурилган бинолар ва иншоотларга бўлган ҳуқуқларни эътироф этиш тўғрисида”ги қонуни ўзбошимча эгалланган ер участкалари ва уларда қурилган бино, иншоотларга бўлган ҳуқуқларни белгиланган тартибда эътироф этишда муҳим ҳужжат бўлиб хизмат қилмоқда.
Сурхондарё вилоятида ҳам мазкур қонун ижросини таъминлаш учун фуқаролар дуч келган бу муаммо қонуний асосда ҳал этилиб, кўчмас мулкка оид ҳуқуқий муносабатлари тартибга солинмоқда. Бунинг учун маҳалла ва қишлоқларда хатлов ўтказилиб, мавжуд ҳолатлар ўрганилаётир. Аҳолига қонун талаблари тушунтирилиб, қонуннинг ҳуқуқий тартиб-таомиллари ҳақида атрофлича маълумот берилмоқда. Уларнинг қонуний манфаатларини таъминлашга алоҳида аҳамият қаратилмоқда.

Кадастр агентлиги Давлат кадастрлари палатаси вилоят бошқармасининг жамоатчилик билан алоқалар йўналиши мутахассислари маҳалла еттилиги вакиллари, маҳалла фаоллари ва аҳоли билан учрашувлар ташкил этиб, қонуннинг мазмун-моҳияти, унинг амал қилиш доираси, ер участкалари ва уларда барпо этилган бино, иншоотларга бўлган ҳуқуқларни эътироф этишнинг белгиланган босқичлари, зарур ҳужжатлар ҳақида тарғибот-ташвиқот ишлари олиб борилмоқда. Иштирокчиларнинг мурожаатлари ва саволлари тингланиб, уларни қизиқтирган масалаларга жавоб берилмоқда.
Жойларда ташкил этилаётган очиқ мулоқотлар фуқароларнинг ҳуқуқий билимларини мустаҳкамлаб, қонунчилик талабларини тўғри англаш ва хатлов жараёнида фаол иштирок этишларига кўмаклашмоқда. Айниқса, маҳалла еттилиги вакиллари ва жамоатчилик фаоллари билан ҳамкорликда олиб борилаётган тушунтириш ишлари аҳолига зарур маълумотларни ўз вақтида етказиб, мавжуд саволларга ойдинлик киритиш ҳамда жараённинг очиқлигини таъминлашда муҳим омил бўлмоқда.
Вилоятда хатлов ишларига малакали мутахассислар жалб этилиб, белгиланган тартиб ва режа-жадвал асосида амалга оширилмоқда. Хатловда ер участкалари, уларда жойлашган бино ва иншоотларнинг мавжуд ҳолати ўрганилиб, тегишли маълумотлар шакллантирилмоқда. Бу жараёнда ҳам аҳолига ҳуқуқларни эътироф этиш босқичлари, кўриб чиқиш тартиби, зарур ҳужжатлар ва қонунчиликда белгиланган талаблар юзасидан тушунтиришлар берилиб, одамларнинг ўзига тегишли кўчмас мулк объектлари ҳақида зарур маълумотларга эга бўлиши ва ҳуқуқий жараёнларни тўғри тушуниб олишига ёрдам бермоқда.

Маълумотларга кўра, воҳада қарийб икки йилда 76 431 та номзодга оид маълумотлар эътироф дастурига киритилди. Бу маълумотлар бўйича ишлар турли босқичларда давом этмоқда. Жумладан, уларнинг 12 минг 179 таси муҳокама жараёнида, 5 минг 219 таси эълон босқичида,14 минг 888 тасига тўлов амалга оширилиши кутилмоқда, 28 минг 264 тасига Халқ депутатлари Сурхондарё вилояти Кенгашининг тегишли қарорлари қабул қилиниб, ҳуқуқлари эътироф этилди.
Олтинсой туманидаги Бўстон маҳалласида яшовчи Шерзод Тошқулов ўттиз йилдан буён фойдаланиб келаётган, умумий ер майдони 707 квадрат-метр, қурилиш ости майдони 342,95 квадрат-метр бўлган уй-жойга нисбатан эгалик ҳуқуқини олди. Халқ депутатлари вилоят Кенгашининг тегишли қарори асосида мазкур уй-жойга бўлган ҳуқуқлар эътироф этилиб, кадастр ҳужжатлари расмийлаштириб берилди.
Сариосиё туманида истиқомат қиладиган Холназар Қиличевнинг Дўстлик маҳалласидаги уй-жойи қурилганига ҳам ўттиз йил бўлган эди. Бироқ, чорак асрдан кўпроқ вақт яшаган турар жой биносига эгалик ҳуқуқининг йўқлиги оила соҳибини гоҳо чуқур ўйга толдирарди. Эндиликда Х.Қиличевнинг бу муаммоси ўз ечимини топди. Умумий ер майдони 1 минг 824 квадрат-метр, қурилиш ости майдони 265,11 квадрат-метр бўлган уй-жой халқ депутатлари вилоят Кенгашининг қарори билан ҳуқуқий эътироф этилгач, кадастр ҳужжатлари белгиланган тартибда расмийлаштирилди.
– Яшаётган уйингизнинг ҳужжатлари қонуний бўлмаса ҳам кишининг эгнида катта муаммоси бўлар экан, – дейди Х. Қиличев. – Уйимизнинг кадастр ҳужжатлари йўқлиги эсимга тушиб кетса, жиддий ўйга ботиб қолардим. Шунча маблағ харажат қилиб, қурган уйимнинг тақдири нима бўлар экан, деган ташвиш ўттиз йил юрагимни тирнаб келди. Давлатимизнинг оқилона сиёсати билан бу муаммо ечимини топганида эгнимдан тоғ қулагандек бўлди. Бундай ғамхўрлик учун Президентимиздан беҳад миннатдормиз.

Вилоятда ер ва кўчмас мулкка бўлган ҳуқуқларни қонуний асосда эътироф этиш фуқароларнинг мулкий манфаатлари кучли ҳимоя қилиниб, ҳуқуқий аниқликни таъминламоқда. Кўчмас мулкка оид муносабатларни тартибга солаётир. Хатлов бошланганидан буён вилоятда 28 минг кишининг уй-жойга бўлган эгалик ҳуқуқи эътироф этилгани ана шу оилалар учун ўз мулкини қонуний расмийлаштириб, унга бўлган ҳуқуқларини мустаҳкамлашга қулай имконият яратди. Оила аъзоларига ўзгача қувонч улашиб, адолат устувор бўлган обод, осуда юртда яшаётганидан фахр ҳиссини мустаҳкамлади.
Ўзбошимчалик билан эгаллаб олинган ер участкаларига ҳамда уларда қурилган бинолар ва иншоотларга бўлган ҳуқуқларни эътироф этиш билан боғлиқ хатлов келгуси йилда ҳам уюшқоқлик билан давом эттирилади. Кадастр агентлиги эълон қилган режа-жадвалга кўра, янги йилда Сурхондарё вилоятидаги 440 та маҳаллада хатлов олиб борилади. Бу борада амалга оширилаётган барча ишлар аҳолининг ҳуқуқ ва манфаатларини таъминлаб, мулкий муносабатларда аниқликни мустаҳкамлаш ва жамиятда қонунга ҳурмат туйғусини юксалтиришга қаратилгани билан ҳам аҳамиятли бўлмоқда.
Холмўмин Маматрайимов,
ЎзА мухбири