Имконият берилса, инсоннинг муваффақиятлари кўп бўлади
Инсон қадри, унинг ҳуқуқ ва манфаатларини таъминлаш, айниқса, ногиронлиги бўлган шахсларнинг жамиятда муносиб ўрин эгаллаши учун зарур шароитларни яратиш — бугунги ислоҳотларнинг энг муҳим мезонларидан бирига айланди. Давлат раҳбари ташаббуси билан юртимизда амалга оширилаётган ижтимоий сиёсатнинг бош мақсади ҳам инсонни эҳтиёжманд ҳолда қолдириб қўймаслик, балки унга имконият, ишонч ва мустақил ҳаёт кечириш учун шароит яратишдан иборат. Бухоро вилояти Қоровулбозор туманидаги бир хонадон мисолида бу эзгу мақсаднинг ҳаётдаги таъсирини яққол кўриш мумкин.
Туманнинг “Имом Бухорий” маҳалла фуқаролар йиғинида истиқомат қилувчи I гуруҳ ногиронлиги бўлган фуқаро Нигора Эргашеванинг ҳаёт йўлига назар ташласангиз, инсон учун энг катта бойлик — эътибор ва имконият эканига яна бир бор ишонч ҳосил қиласиз.
Нигора опанинг кундалик ҳаётида оддийдек кўринадиган, аммо у учун катта аҳамиятга эга бўлган юмушларни бажариш ҳам анча қийин эди. Бироқ бугун унинг ҳаётида сезиларли ўзгаришлар юз берди. Маҳалла тизимидаги ижтимоий хизматлар орқали унга зарур ёрдамлар бирма-бир етказиб берилди. Аввало, ҳаракатланиш имкониятини кенгайтириш мақсадида унга электр юритмали кресло-арвача олиб берилди. Бу оддий восита эмас. Бу — инсоннинг мустақил ҳаракатланиши, ўз эҳтиёжларини ўзи таъминлаши, яқинлари ва атрофдагиларга қарамлигини камайтириши учун очилган янги имконият.
Нигора Эргашева ўзгалар парваришига муҳтож, ёлғиз ногиронлиги бўлган шахс сифатида рўйхатга олиниб, “Фаол ҳаётга қадам” дастурига қамраб олинди. Унинг саломатлигини тиклаш ва мустаҳкамлаш мақсадида санаторийга навбатга қўйилди.
Шунингдек, “Саховат ва кўмак” жамғармаси кўмагида кийим-кечак ҳамда озиқ-овқат маҳсулотлари ваучер асосида олиб берилди. Бу ёрдамлар оила учун нафақат моддий кўмак, балки жамиятнинг эътибори ва меҳрини ҳис этиш имкони ҳамдир.
Ижтимоий ҳимоянинг ҳақиқий самараси фақат бир муаммони ҳал қилиш билан чекланиб қолмайди. У инсоннинг оиласи, фарзанди, келажаги билан ҳам уйғун бўлиши керак. Шу нуқтаи назардан қараганда, Нигора опанинг фарзанди мактабгача таълим ташкилотига бепул жойлаштирилди. Бу эса онага ўз саломатлиги ва машғулотларига кўпроқ эътибор қаратиш, фарзандининг таълим-тарбияси учун хотиржам бўлиш имконини берди.
Инсоннинг бўш вақтини қандай ўтказиши ҳам унинг ҳаёт сифатига таъсир қилади. Шу боис Нигора опанинг спорт билан шуғулланиши, ўз қобилиятини ривожлантириши учун спорт мактабида ташкил этилган пара ўқ отиш машғулотларига жалб этилишига кўмаклашилди. Бу ерда гап фақат спорт ҳақида эмас. Гап инсоннинг ўзини жамиятнинг тўлақонли аъзоси сифатида ҳис қилиши, янги мақсадлар сари интилиши, “мен ҳам қила оламан” деган ишончни қалбида мустаҳкамлаши ҳақида кетмоқда.
Нигора опанинг ҳаётидаги яна бир муҳим ўзгариш — унинг хонадони ҳам эҳтиёжларидан келиб чиқиб қайта мослаштирилганидир.
I гуруҳ ногиронлиги бўлган ва меҳнатга лаёқатли аъзоси бўлмаган оилалар учун амалга оширилаётган энергияни тежайдиган таъмирлаш ишлари доирасида унинг уйи таъмирланди. Эшик ва деразалар янгиланди, хонадонга қуёш панели ўрнатилди. Бу ўзгаришлар бир қарашда уй-жойни таъмирлашдек кўриниши мумкин. Аслида эса бу — инсоннинг кундалик ҳаётини енгиллаштириш, хавфсиз ва қулай муҳит яратиш, энергия ресурсларидан самарали фойдаланиш ва оиланинг турмуш шароитини яхшилашга қаратилган комплекс ёндашувдир. Энг муҳими, ижтимоий ёрдам инсонни фақат тайёр кўмакни кутиб яшайдиган ҳолатда қолдирмаслиги керак. Аксинча, унга ўз имкониятини намоён этиши учун йўл очиши лозим. Нигора опанинг ҳаёти бунга ёрқин мисол. Нигора Эргашева 2020 йилдан буён тикувчилик билан шуғулланиб келмоқда. У фуқароларнинг буюртмалари асосида турли маҳсулотлар тайёрлаб, ўз меҳнати билан оиласига муносиб ҳисса қўшишга интилиб келмоқда. Тақдир унга турли синовларни берган бўлиши мумкин. Аммо у имкониятини чеклов эмас, янги мақсадлар учун сабаб сифатида қабул қилди.
Бугун унга яратилган шароитлар — электр кресло-арвача, таъмирланган хонадон, қуёш панели, ижтимоий хизматлар, фарзанди учун бепул боғча, санаторийга йўлланма, спорт машғулотлари ва бошқа кўмаклар — бир-биридан узилган алоҳида ёрдамлар эмас. Уларнинг барчасини бир мақсад бирлаштиради: инсонни қўллаб-қувватлаш, унинг қадрини асраш ва мустақил ҳаёт кечириши учун имконият яратиш.
Давлат раҳбари ташаббуси билан мамлакатимизда инсон қадрини юксалтиришга қаратилган ижтимоий сиёсатнинг янги босқичи шаклланмоқда. Унинг моҳияти шунчаки нафақа ёки бир марталик моддий ёрдам кўрсатишда эмас. Инсоннинг муаммосини манзилли ўрганиш, эҳтиёжини аниқлаш, унга муносиб шароит яратиш ва энг муҳими, ўз кучига таяниб яшаши учун имконият бериш устувор вазифага айланмоқда.
Маҳалла ижтимоий ходимларининг хонадонма-хонадон юриб, аҳолининг эҳтиёжини ўрганаётгани ҳам ана шу ёндашувнинг амалий ифодасидир. Нигора опанинг ҳаётидаги ўзгаришлар ҳам ана шу тизимли эътибор самарасидир.
Зариф Комилов, ЎзА мухбири
