Онлайн-НКТ: 345 миллион чек ва 84,7 триллион сўмлик айланма қайд этилди
Рақамли иқтисодиётни жадал ривожлантириш шароитида онлайн назорат-касса техникаси (онлайн-НКТ)дан фойдаланиш кўлами кенгайиб бормоқда. Бу эса савдо жараёнларининг шаффофлигини таъминлаш, нақд пул айланмасини қисқартириш ва солиқ маъмуриятчилигини такомиллаштиришда муҳим аҳамият касб этмоқда.
Солиқ қўмитасининг маълум қилишича, 2026 йилнинг 1 апрель ҳолатига кўра, мамлакатимизда онлайн-НКТдан фойдаланаётган тадбиркорлик субъектлари сони 168 минг 541 тага етгани мазкур йўналишдаги ислоҳотларнинг амалий самарасини яққол намоён этади. Ушбу кўрсаткич тадбиркорлик муҳитида рақамли технологияларга бўлган ишонч ортиб бораётганидан далолат беради.
Статистик маълумотларга кўра, онлайн-НКТ орқали 345 миллиондан ортиқ чек расмийлаштирилган бўлиб, улар бўйича умумий товар айланмаси 84,7 триллион сўмдан ошган. Бу рақамлар ички бозорда савдо ҳажмининг юқори суръатларда ўсиб бораётганини кўрсатади.
Ҳудудлар кесимида таҳлил қилинганда, онлайн-НКТдан фойдаланиш бўйича пойтахт мутлақ етакчиликни сақлаб қолмоқда. Жумладан, Тошкент шаҳрида 29,9 триллион сўмлик 145,7 миллионта чек расмийлаштирилган. Бу ерда савдо инфратузилмасининг ривожлангани, хизмат кўрсатиш соҳасининг кенглиги ва аҳоли зичлиги юқори экани муҳим омил бўлиб хизмат қилмоқда.
Иккинчи ўринни Тошкент вилояти эгаллаб, бу ҳудудда 9 триллион сўмлик 50,3 миллионта чек қайд этилган. Учинчи поғонадан эса Фарғона вилояти жой олган бўлиб, бу ерда 5,6 триллион сўмлик 25,2 миллионта чек расмийлаштирилган.
Онлайн-НКТ тизимининг кенг жорий этилиши “яширин иқтисодиёт” улушини қисқартириш, тадбиркорлар фаолиятини қонунийлаштириш ва давлат бюджети тушумларини оширишда муҳим омил бўлиб хизмат қилмоқда. Шунингдек, мазкур тизим истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, харидлар бўйича аниқ ҳисоб-китоб юритиш имкониятини ҳам яратиб бермоқда.
Таҳлиллар шуни кўрсатмоқдаки, рақамлаштириш жараёнларининг чуқурлашуви билан онлайн-НКТдан фойдаланиш кўлами янада ортиши кутилмоқда. Бу эса, ўз навбатида иқтисодиётда очиқлик ва шаффофликни таъминлаш, замонавий савдо инфратузилмасини шакллантириш ҳамда барқарор иқтисодий ўсишга эришишда муҳим аҳамият касб этади.
Ш.Маматуропова, ЎзА
