Бугун, 22 сентябрь куни Венгрия пойтахти Будапештда 45-Бутунжаҳон шахмат олимпиадасининг сўнгги 11-тур ўйинлари бўлиб ўтади.

Ўтказиладиган сўнгги баҳсларда жамоалар қандай ўйин кўрсатишидан қатъий назар Ҳиндистон жамоаси кеча ўтган 10-турда АҚШ вакилларини мағлуб этиб, муддатидан аввал чемпионликка эришган бўлсада кейинги ўринлардан кимлар жой эгаллаши айнан бугунги мусобақаларда аниқланади.

17 очко билан Хитой вакиллари 2-ўринда, 16 очко жамғарган Словения 3-ўринда жойлашган вазиятда 15 очколи АҚШ, Ўзбекистон, Украина, Сербия, Венгрия, Арманистон, Испания ва Франция жамоалари бронза медалига даъвогарлик қилади.

Хўш, шундай мураккаб вазиятда мамлакатимиз шахматчиларининг 3-ўриндан жой олиш имконияти қандай? Умуман, Ўзбекистон шахматчи йигитлари 3-ўринга кўтарилиши учун даъвогарларнинг баҳслари қайси ҳолатда якунланиши керак?

Сўнгги турда чемпионликни амалда нақд қилган Ҳиндистон – Словения “дуэли”да ҳиндларнинг қўли баланд келиши, АҚШ – Хитой учрашуви дуранг билан якун топиши ва шахматчиларимиз 11-турда Францияни мағлуб этиши талаб этилади.

Агар бахтга қарши олимпия ўйинларининг кашфиёт жамоаларидан бири сифатида талқин этилаётган Словения Ҳиндистонни, Хитой АҚШни енгса, бундай вазиятда 45-Бутунжаҳон шахмат олимпиадасининг чемпионлиги Ҳиндистон – Хитой тай-брейкида аниқланишига олиб келади. Бу эса, 3-ўрин ўз-ўзидан Словения вакилларига насиб этиши тайин деганидир.

Албатта, бу тахмин. Аммо, ортда қолган 10 та ўйинда бирон бир жамоага мағлуб бўлмаган, фақат ҳамюртларимиз билан дуранг ўйнаган Ҳиндистонни чемпионлик йўлидан ҳеч бир жамоа тўхтатиб қола олмаса керак. Шахматда кучлиларни енгиб, ўзидан рейтинг жиҳатдан анча пастдаги жамоаларга ютқазиб қўйиш ҳоллари ҳам бўлиб туради. Нима бўлгандаям биз Ҳиндларнинг ғалабасини, АҚШ – Хитой қарама-қаршилигидаги ўйинда дуранг қайд этилишини, ҳамюртларимиз Европа жамоасини доғда қолдиришини жуда-жуда истаяпмиз. Буни эса бир неча соатлардан кейин бошланадиган баҳслар натижасида билиб оламиз.

Шахмат олимпиадасида бронза медалига кўз тиккан бошқа жамоалар ҳам борки, бу, Испания – Венгрия, Сербия – Украина, Арманистон – Эрон, Болгария – Германия, Сербия – Украина тўқнашувлари ҳам охирги турнинг қизиқарли беллашувлари сифатида кўпчиликнинг диққат марказидаги ўйинлар саналади.

Аёллар ўртасидаги мусобақаларда ҳали ҳеч бир жамоани ғолибликка яққол номзод, дея олмаймиз. Бу борада кеча ўтган 10-тур ўйинлари сарҳисобига кўра, 17 очкога эга Ҳиндистон ва Қозоғистон, 16 очко билан кейинги қаторларда бораётган АҚШ ва Польша терма жамоалари чемпионликка асосий номзод ҳисобланади.

Бугун ташкил этиладиган 11-турда Қозоғистон – АҚШ, Ҳиндистон – Озарбайжон баҳси қайси жамоалар совринли ўринлардан жой эгаллашига ойдинлик киритади.

10-турда Англияни 3:1 ҳисобида мағлубиятга учратиб, 14 очко билан 18-ўринга кўтарилиб олган Ўзбекистон аёллар терма жамоаси бугун 19-ўриндан жой олган Туркия жамоаси билан куч синашади.

Шахмат олимпиадасида муносиб ўйин намойиш этаётган шахматчи қизларимиз Туркия тўсиғидан мардонавор ўта олса, қолган жамоаларнинг натижаларидан келиб чиқиб кучли 10 ёки 15 талик рўйхатга кириш имконияти яратилади.

Бу йўлда қизларимизга омад тилаймиз. Ва албатта, Нодирбек Абдусатторов етакчилигидаги гроссмейстерларимизнинг зафарли йўли бардавом бўлишини истаб қоламиз.

Т.Рўзиев, ЎзА