Қашқадарё вилояти Қамаши туманининг энг олис манзилларидан саналган Қизилтом қишлоғига ўтган йили ҳам саёҳат қилганмиз. У ердаги шифобахш булоқ сувлари, табиат ажойиботлари, айниқса, қишлоққа олиб борувчи йўл, тиббий хизмат, таълим билан боғлиқ оғриқли муаммолар ҳақида ҳикоя қилганмиз.
Танқидлардан сўнг қишлоққа олиб борувчи йўл анчагина эпақага келтирилди. Шу кунгача компьютер ҳақида телевизор ёки интернет тармоқлари орқали маълумотга эга бўлиб келаётган филиал мактаб ўқувчилари жонли тасаввурга эга бўлиши учун эскироқ бўлсада, мактабга бир нечта компьютер жамланмалари берилди.
Фақатгина тиббий хизмат билан боғлиқ муаммолар очиқлигича қолди. Бу галги қишлоққа қилган саёҳатимиз давомида туман масъуллари билан боғландик ва тиббий хизмат муаммосини қайтадан кўтардик.
Айтганча, Қизилтом қишлоғи туман марказидан қарийб 90 километр узоқликда тоғ бағрида жойлашган. Қишлоққа Майданак обсерваторияси орқали ўтадиган, тик нишабликлардан иборат машаққатли йўл билан борилади. Ёғингарчилик пайтларида унда ҳаракатланишнинг деярли имкони йўқ. Манзил баланд нуқтада жойлашгани боис қиш фасли узоқ давом этади ва қалин қор билан қопланади.
[gallery-23827]
“Қизилтомга шифокорлар қадами етиб келди”, дейишимизга сабаб шу кунгача 600 нафардан зиёд аҳоли, 90 дан ортиқ хўжалик яшовчи улкан тоғлар орасида қолиб кетган ушбу кафтдеккина қишлоқда бирор марта ҳам тиббий кўрик ўтказилмаган. Ҳатто бирон ўрта тиббиёт ходими ҳам йўқ. Қишлоқ одамларининг асосий нажоткори ҳудудда табиий шароитда униб- ўсадиган шифобахш гиёҳлар ҳисобланади. Агар кимдир оғир касалга йўлиқса, 26 километр масофада жойлашган энг яқин тиббиёт маскани Кўкабулоқ оилавий шифокорлик пунктига боришга мажбур.
Шу боис бизнинг таклифимиз билан туман масъуллари ниҳоят қишлоқда тиббий кўрик ташкил этишга қарор қилди.
Туман тиббиёт бирлашмаси томонидан сайёр тиббий кўрик ташкиллаштирилаётгани ҳақида эшитиб, одамлар хурсандчилигига шерик бўлгимиз келди. Гарчи масофа олис ва олдимизда бизни машаққатли тоғ йўли кутиб турган бўлса-да, манзилга етиб бордик.
– Олис ҳудудларга ҳам тиббий хизматни яқинлаштириш мақсадида Қизилтом қишлоғига етиб келдик, – дейди Қамаши тумани кўп тармоқли марказий поликлиникаси бош шифокори Эшмамат Эшонқулов. – Бу ерда аҳолини профилактик кўрикдан ўтказяпмиз, скрининг текширувларни амалга оширяпмиз. Тиббий кўрик давомида 8 нафар мутахассисимиз томонидан эндокрин, юрак- қон томир касалликлари, аёлларда бўладиган кўкрак бези ва бачадон бўйни саратонини эрта аниқлаш ва уларга даволаниш усуллари тавсия этилмоқда. Демак амбулатор шароитда даволаниш мумкин бўлганларга дори- дармонлар тарқатиляпти. Стационар даволанишга муҳтож бўлган беморларга марказда даволаниши учун йўлланмалар беряпмиз.
Қишлоқдаги мактаб биносида ўтказилаётган кўрик хабари бир зумда қишлоққа ёйилибди. Кимдир ишониб, кимдир ишонмасдан келаётганини нигоҳлардан ҳам билиш мумкин эди.
– Қишлоғимизга докторлар келганини эшитиб, жуда хурсанд бўлдик, – дейди Гултарам ая Юсупова. – Мен ҳам кўрикка келдим. Оёғим оғриб юрарди. Марказга тушишга имкон топа олмаётгандим. Докторларнинг ўзи қишлоғимизга келгани айни муддао бўлди. Текширувдан ўтдим. Керакли дориларни бепул беришди.
Гарчи кўрик тор мутахассисликлар бўйича ташкил этилган бўлса-да, одамлар бундан хурсанд. Айниқса, ёш болали аёллар, кексалар тиббиёт ходимларининг қишлоғига қадар кириб келганидан боши осмонда.
– Бўлаётган ишлардан аҳолимизнинг кайфияти жуда кўтаринки, – дейди Турсоат Боллиев. – Олис қишлоғимизда тиббий кўрик ўтказиляпти, бепул дори-дармон тарқатиляпти, албатта, бундан кўнглимиз тоғдек кўтарилди. Қолаверса, туман маданият ходимлари иштирокида концерт ташкиллаштирилмоқда. Буларнинг ҳаммаси юртимиздаги тинчликнинг, фаровонликнинг белгиси. Аҳолини ўйлаб, амалга оширилаётган эзгу ислоҳотлар бардавом бўлсин.
Тиббий кўрик маданий тадбирларга уланди. Қишлоқда гўё байрам бошлангандек. Узоқ йиллик тарихга эга, ўзига хос машаққатларга меҳнати билан жавоб қайтариб келаётган самимий инсонлар ҳаётига кириб келаётган кичик бир янгиликдан ҳам уларнинг кўнгли тоғдек кўтарилди. Қишлоқда тиббий кўрик баҳонасида яқин кунларда тиббиёт пункти ҳам ташкил этилиши ҳақидаги янгилик қулоққа чалинди. Ўйлаймизки, бу гал ушбу янгилик ҳақиқатга айланади ва қизилтомликларнинг узоқ йиллик машаққатлари барҳам топади. Бинобарин, улар ҳам бугун сифатли тиббий хизмат олишга, ислоҳотлар самарасини ўз ҳаётларида кўришга ҳақли.
Ўлмас Баротов, Жамшид Норқобилов (сурат), ЎзА мухбирлари