O‘zbekiston qishloq xo‘jaligi mamlakat iqtisodiyotining asosiy tayanchlaridan biri hisoblanadi. Bu sohada yetishtirilayotgan asosiy ekinlar qatorida arpa alohida o‘rin tutadi. Arpa muhim ozuqaviy mahsulot hisoblanib, chorvachilikda ham muhim ahamiyatga ega. Shu sababli, arpa yetishtirish hajmi va uning hududlar bo‘yicha taqsimoti respublika qishloq xo‘jaligining holati va istiqbollarini ko‘rsatuvchi muhim vositalardan biridir.
Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2025 yilning yanvar-iyun oylarida O‘zbekistonda jami 82 ming tonna arpa yetishtirilgan. Bu ko‘rsatkich o‘tgan yilning mos davriga nisbatan 28,6 foizga o‘sishni anglatadi, bu esa qishloq xo‘jaligida sezilarli o‘sish va samaradorlik yaxshilanishining belgisi sifatida baholanadi.
Hududlar bo‘yicha arpa yetishtirish hajmi quyidagicha taqsimlangan: — Qoraqalpog‘iston Respublikasi – 0,1 ming tonna, Andijon viloyati – 0,2 ming tonna, Buxoro viloyati – 3,1 ming tonna, Jizzax viloyati – 32 ming tonna, Qashqadaryo viloyati – 12,6 ming tonna, Navoiy viloyati – 2,9 ming tonna, Namangan viloyati – 0,3 ming tonna, Samarqand viloyati – 6,5 ming tonna, Surxondaryo viloyati – 7,8 ming tonna, Sirdaryo viloyati – 10,8 ming tonna, Toshkent viloyati – 4,6 ming tonna, Farg‘ona viloyati – 0,9 ming tonna va Xorazm viloyatida 0,2 ming tonna.
2025 yilning birinchi yarmida O‘zbekistonda arpa yetishtirish hajmida sezilarli o‘sish kuzatildi. Jizzax viloyati yetakchi sifatida ajralib turib, boshqa viloyatlar ham o‘z ulushini oshirmoqda. Shu bilan birga, arpa yetishtirishda hududlar o‘rtasida sezilarli tafovutlar mavjud. Ushbu tafovutlarni barqarorlashtirish va hosildorlikni yanada oshirish uchun davlat tomonidan ko‘rsatilayotgan qo‘llab-quvvatlash, zamonaviy agrotexnologiyalarni keng joriy etish va suv ta’minotini yaxshilash bo‘yicha chora-tadbirlarni kuchaytirish muhim ahamiyatga ega. Shu yo‘l bilan O‘zbekiston arpa ishlab chiqarish bo‘yicha ichki ehtiyojlarni rag‘batlantirish va eksport salohiyatini oshirish imkoniyatiga ega bo‘ladi.
Dildora DO‘SMATOVA
O‘zA