Яқин Шарқ минтақасида тинмаётган зиддиятлар Европанинг ижтимоий – сиёсий муҳитига ҳам ўз таъсирини ўтказмоқда, дейиш мумкин. Гап шундаки, яқинда Грециянинг Крит оролида Фаластин тарафдорлари яна бир бор Исроил сайёҳларининг мамлакат ҳудудига киришини тўхтатишга уринишди. Бу галги нишон — машҳур круиз лайнерида оролга ташриф буюрган исроиллик сайёҳлар бўлди.

Кеча кема Крит оролидаги Айос Николаос портига яқинлашган. У ерда уни Фаластин байроқлари ва норозилик баннерлари билан қуршаган намойишчилар кутиб турган. Сайёҳлик кемаси Сиросор олдидаги олдинги вазиятни хотирлаб, хавфсизлик сабабли лангарни кўтаришга ва тўхтамасликка қарор қилган. Аммо маҳаллий ҳокимият бундай вазиятга тайёр тургани учун сайёҳларнинг кемадан тушиб автобусларга чиқиб олишларига кўмаклашган.

Тартибсизликлар чоғида намойишчилар сайёҳлик автобусларига шишалар улоқтиришган, полиция эса кўздан ёш оқизувчи газ ишлатган. Бу каби воқеалар аввалроқ Сирос ва Родос оролларида ҳам содир бўлган эди. Родосдаги намойиш вақтида 8 киши, жумладан, собиқ депутат Евангелия Панаи ҳибсга олинган эди.

Евангелия Панаи “Озодлик сари йўл” партияси аъзоси сифатида бу ишлари учун полицияни ноқонуний зўравонликда айбламоқда. Суд унинг ишини кўриб чиқишни 1 августга қолдирган. Воқеаларнинг бундай тус олаётгани Греция оролларидаги тижорат эгаларига ёқмаяпти ва улар бунга ўз норозиликларини билдирмоқда.

Греция ички ишлар вазири бу каби намойишлар фақат хавфсизликни эмас, балки ўлканинг халқаро нуфузи ва иқтисодиётини ҳам таҳдид остига қўяётганини таъкидлаган. 

– Кимки учинчи давлат фуқаросининг қонуний равишда Грецияга киришига тўсқинлик қилса, ирқчиликка қарши қонун асосида жавобгарликка тортилади, -деган у. 

Исроиллик сайёҳлар Греция учун муҳим иқтисодий омил ҳисобланади — йиллик 600 мингдан ортиқ исроиллик
сайёҳ мамлакат туризм соҳасига катта фойда келтиради. Шунингдек, улар кўчмас мулк бозорида Хитой ва Туркия фуқаролари билан бир қаторда фаол сармоядор сифатида қайд этилмоқда.

Греция ҳукумати мазкур вазиятдан кейин Исроил фуқароларини ҳимоя қилиш учун махсус ҳуқуқий чораларни кўришга тайёр эканини билдирган. Бундан ташқари, портлар атрофида хавфсизлик чоралари кучайтирилган.

Ғазодаги фожеавий воқеалар Европа жамоатчилиги орасида ҳам жиддий таъсир уйғота бошлади. Аммо ушбу таъсир бевосита халқаро муносабатлар ва иқтисодий манфаатлар билан тўқнашганда, масала янада мураккаб тус олмоқда.

Греция бу вазиятда икки ўт орасида қолган, дейиш мумкин. Бир тарафда инсон ҳуқуқлари ва сиёсий фаоллик, иккинчи томонда эса сайёҳлик иқтисоди ва халқаро шериклик масалалари бор. Яқин келажакда бу масала қандай ечим топиши — мамлакатнинг ҳуқуқий позицияси ва жамоатчилик муносабатига боғлиқ бўлиб турибди.

<iframe width="650" height="420" src="https://www.youtube.com/embed/b_KRBXUwv0I" title="Gretsiya: Siyosiy beqarorlik turizmga ta’sir qilmoqdami?" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe>

Кенжа Бекжонов, Анвархўжа Аҳмедов, ЎзА