АҚШ президенти Дональд Трамп Яқин Шарқда сўнгги йигирма йил ичидаги энг йирик можаро бошланганидан кейин бир қатор кескин ва баҳсли баёнотлар қилди. У АҚШ ва Исроил томонидан берилган зарбалар натижасида Эрон қуролли кучларининг асосий қисми ишдан чиқарилганини маълум қилди, дея Трамп баёнотидан иқтибос келтирган Euronews нашри.
Сешанба куни Фридрих Мерц билан учрашув чоғида Трамп журналистлар саволларига жавоб берар экан, Эроннинг ҳарбий салоҳияти жиддий зарар кўрганини таъкидлади. Унинг сўзларига кўра, Эрон денгиз флоти ишдан чиқарилган, ҳарбий-ҳаво кучлари фаолияти тўхтатилган, ҳаво кузатув тизимлари ва радарлар йўқ қилинган.
Трамп сўнгги кунларда Эрон бўйича турлича изоҳ берди. Унинг айтишича, Эрон биринчи бўлиб ҳужум қилишни режалаштирган ва АҚШ олдиндан зарба бериб, бунга йўл қўймаган. Бироқ АҚШ давлат котиби Марко Рубио эса Вашингтон Исроил ҳужум қилишга тайёрланаётганини билгачгина амалиётга қўшилгани ҳақида баёнотни берди.
Шунингдек, Трамп Эрон бўйича аниқ стратегия мавжуд эмаслиги учун танқидларга учрамоқда. У вазият қандай ривожланишини билмаслигини ҳам тан олди.
Президент ҳалок бўлган Эрон олий раҳбари Али Ҳумонаий ўрнига келиши мумкин бўлган янги шахс ҳам аввалгидек ёмон бўлиши мумкинлигини билдирди.
Германия канцлери Фридрих Мерц АҚШ ва Исроил амалиётини қўллаб-қувватлади, бироқ можаро тезроқ тугаши кераклигини таъкидлади. Унинг фикрича, уруш жаҳон иқтисодиётига, хусусан нефть ва газ нархларига салбий таъсир кўрсатмоқда. Трамп бунга жавобан уруш якунлангач, нефть нархлари аввалгидан ҳам арзон бўлишини айтди.
АҚШ президенти Европа иттифоқчилари бўлган Буюк Британия ва Испанияга нисбатан ҳам кескин фикр билдирди.
У Британия бош вазири Кир Стармерни танқид қилди. Чунки, Стармер дастлаб АҚШ қўшинларига Британия базаларидан фойдаланишга рухсат бермаган, кейин эса негадир розилик билдирган.
Испания эса ўз ҳудудидаги базалардан АҚШ самолётлари фойдаланишига қарши чиққан. Шунингдек, Испания ташқи ишлар вазири АҚШ ва Исроилнинг Эронга нисбатан уруши халқаро ҳуқуқ меъёрларига зид эканлигини билдирган. Бунга жавобан Трамп: “Испания ўзини яхши тутмаяпти. Агар хоҳласак, уларнинг базасидан фойдаланамиз”, - деди.
Хуллас, Трампнинг сўнгги баёнотлари халқаро майдонда жиддий муҳокамаларга сабаб бўлмоқда. Бир томондан у Эрон ҳарбий салоҳияти деярли йўқ қилинганини айтмоқда, иккинчи томондан эса можаро қандай якун топиши бўйича аниқ режа йўқлигини тан олмоқда. Бу эса Яқин Шарқдаги вазият янада кескинлашиши мумкинлигини кўрсатади.
<iframe width="650" height="420" src="https://www.youtube.com/embed/Ukegn38r-bQ" title="Tramp: Eronning havo va dengiz kuchlari ishdan chiqarildi" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen></iframe>Кенжа Бекжонов, Искандар Исматов, ЎзА