Суд ишларини ҳал этишга аралашганлик учун жиноий жавобгарлик белгиланмоқда
Сенатнинг Суд-ҳуқуқ масалалари ва коррупцияга қарши курашиш қўмитаси мажлисида суд-ҳуқуқ соҳасига оид муҳим масалалар кўриб чиқилди.
Сенаторлар “Маҳаллий давлат ҳокимияти тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси қонунига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш ҳақида”ги қонунни дастлабки тарзда муҳокама қилди.
Қонунга киритилаётган ўзгартишлар маҳаллий кенгашлар фаолиятида бошқарувни янада самарали ташкил этиш мақсадида кенгаш раиси ўринбосари лавозими ва кенгаш раёсати институтини жорий этиш зарурати билан изоҳланади.
Қонун билан ижро этувчи ҳокимият органлари раҳбарларининг кенгаш депутатлари саволларига жавобларини эшитиш бўйича “Кенгаш соати” институти жорий қилинишини назарда тутувчи ўзгартириш ва қўшимчалар ҳам киритилмоқда.
Мажлисда “Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимча киритиш тўғрисида”ги қонун ҳам кўриб чиқилди.
Қайд этилганидек, судга ҳурматсизлик қилиш ҳолларининг олдини олишга қаратилган самарали механизмларни ишлаб чиқиш ва суд ишларини ҳал этишга аралашганлик учун жавобгарлик чораларини аниқлаштириш зарурати юзага келмоқда.
Қонун билан тегишли кодексларга суд ишларини ҳал этишга аралашганлик учун жиноий жавобгарлик чораларини аниқлаштирувчи ўзгартириш, суд биносида тартибни бузиш тарзида судга ҳурматсизлик қилганлик учун маъмурий жавобгарлик чораларини белгиловчи қўшимча киритилмоқда.
Сенаторлар “Суд ҳокимияти органлари фаолиятини молиялаштириш тўғрисида”ги қонунни ҳам муҳокама қилди.
Бугунги кунда судьяларнинг ва суд аппарати ходимларининг моддий таъминоти, судлар фаолиятини моддий-техника ва молиявий жиҳатдан таъминлаш учун харажатлар бўйича айрим муаммолар юзага келмоқда.
Қонунда суд ҳокимияти органлари фаолиятини молиялаштиришнинг асосий принциплари, молиялаштириш манбаси ва асоси, маблағларни тақсимлаш ва тасарруф этиш, шунингдек, суд ҳокимияти органлари фаолиятини молиялаштириш тўғрисидаги қонунчиликни бузганлик учун жавобгарлик ва бошқа қатор масалалар назарда тутилган.
Мажлисда 2025 йилда Ўзбекистон Республикасининг устувор халқаро рейтинг ва индекслардаги ўрни яхшиланиши тўғрисидаги миллий маъруза ҳам кўриб чиқилди.
Таъкидланганидек, мамлакатимизда олиб борилган ислоҳотлар натижасида қатор халқаро рейтинг ва индексларда Ўзбекистоннинг ўрни яхшиланган. Хусусан, ўтган йилда устувор этиб белгиланган 20 та рейтингнинг 12 тасида Ўзбекистоннинг ўрни яхшиланди.
Ҳуқуқ устуворлиги индексида Ўзбекистон ўз рейтингини 2 поғонага яхшилаб, 81-ўринга кўтарилган. Шу билан бирга, индекс таркибидаги 8 индикатордан 2 тасида Ўзбекистоннинг кўрсаткичлари бироз пасайган.
Ҳокимият органлари ваколатларининг чекланганлиги индикаторида Ўзбекистон 114-ўринни эгаллаган (2024 йилда 116-ўрин). Коррупциянинг мавжуд эмаслиги индикаторида эса Ўзбекистон 67-ўринни эгаллаган (2024 йилда 68-ўрин). Ҳокимият институтларининг очиқлиги индикаторида мамлакатимиз 120-ўринни эгаллаган. Қонунларга риоя қилиш индикаторида эса 100-ўринни эгаллаган.
Мажлис давомида устувор халқаро рейтинг ва индекслар билан ишлаш самарадорлигини ошириш, пасайиш кузатилган ва ўзгаришсиз қолаётган халқаро рейтинглар ва уларнинг таркибий индикаторларидан келиб чиқиб, ислоҳотларни жадаллаштириш зарурлиги қайд этилди.
2025 йилда Ўзбекистон Республикасининг устувор халқаро рейтинг ва индекслардаги ўрнини яхшилашга қаратилган амалий чора-тадбирлар дастурларининг ижро ҳолати ҳам кўриб чиқилди.
Муҳокама давомида сенаторлар, масъул вазирлик ва идоралар вакиллари томонидан кун тартибидаги масалалар юзасидан фикр ва мулоҳазалар билдирилиб, мавжуд муаммоларни бартараф этиш бўйича тавсиялар берилди.
Н.Абдураимова,
ЎзА
