Бухорода санъат билан сайёҳат уйғунлашди

“Қуйи хонақо”да очилган янги ижодий маскан қадимий шаҳарнинг туристик жозибасини янада оширади.

Бухорога келган сайёҳ фақат қадимий обидаларни томоша қилибгина қолмайди. У бу заминнинг руҳини ҳис этишни, асрлар давомида шаклланган маданиятини англашни, маҳаллий аҳолининг ҳаёти, ҳунари ва ижод олами билан яқиндан танишишни истайди. Зеро, ҳақиқий саёҳат — бу шунчаки манзилдан манзилга бориш эмас, балки янги таассуротлар кашф этиш, бошқа бир маданиятни қалбан ҳис қилишдир. Қадимий Бухорода ана шундай имкониятларни кенгайтирадиган яна бир янги туристик манзил иш бошлади. Шаҳарнинг тарихий-маданий муҳитида алоҳида ўрин тутадиган “Қуйи хонақо” маданий мерос объектида Бухоро рассомлари кўргазмаси ва ижодий маҳорат дарсларининг очилиш маросими бўлиб ўтди. Мазкур ташаббус санъат, маданий мерос ва туризмни ўзаро уйғунлаштириш орқали сайёҳларга Бухоронинг яна бир қиррасини кашф этиш имконини бермоқда. Энди меҳмонлар тарихий обидаларнинг меъморий гўзаллигини томоша қилиш билан бирга, маҳаллий рассомларнинг ижодий дунёсига ҳам саёҳат қилишлари мумкин.

Бухоро — ҳар бир кўчаси тарихдан сўзлайдиган, ҳар бир меъморий ёдгорлигида ўтмишнинг нафаси сезилиб турадиган ноёб шаҳар. Бу ерда санъат ва ҳунармандчилик асрлар давомида халқнинг турмуш тарзи, дунёқараши ва эстетик тафаккури билан чамбарчас боғлиқ ҳолда ривожланган.

“Қуйи хонақо”да ташкил этилган янги ижодий макон ана шу анъаналарни замонавий туризм билан уйғунлаштиришга қаратилгани билан аҳамиятлидир. Кўргазмада намойиш этилган рангтасвир, графика, керамика ва амалий санъат намуналари ташриф буюрувчиларга маҳаллий рассомларнинг ижодий изланишлари, бадиий қарашлари ва ўзига хос услуби билан танишиш имконини яратади.

Ҳар бир санъат асарида ижодкорнинг дунёқараши, туйғулари ва ҳаётга муносабати мужассам. Ранглар орқали табиатнинг гўзаллиги, инсон кечинмалари, тарихий хотира ва миллий қадриятлар ифода топади. Шу маънода, кўргазма оддий асарлар намойиши эмас, балки Бухоронинг маънавий олами билан таништирадиган ўзига хос мулоқот майдонидир.

Айниқса, тарихий муҳит бағрида санъат асарларини томоша қилиш ташриф буюрувчиларда ўзига хос таассурот уйғотади. Қадимий обида ва замонавий ижодий тафаккурнинг бир маконда жамланиши ўтмиш билан бугун ўртасида маънавий кўприк ҳосил қилади.

Янги туристик манзилнинг энг эътиборли жиҳатларидан бири — бу ерда фақат кўргазма билан чекланиб қолинмаслигидир. Ташкил этилган ижодий маҳорат дарслари сайёҳларга санъат асарларининг яратилиш жараёнини яқиндан кузатиш, рассомларнинг иш услуби билан танишиш ва ижодий жараёнда бевосита иштирок этиш имконини беради. Бу эса туризмга бўлган анъанавий ёндашувни янги мазмун билан бойитади. Одатда сайёҳ тарихий объектни томоша қилади, суратга тушади ва кейинги манзилга йўл олади. Ижодий маҳорат дарсларида эса у жараённинг бир қисмига айланади: рангларни танлайди, шакллар яратиш сирларини ўрганади, рассомнинг меҳнати ва маҳоратини ҳис этади.

Натижада саёҳат шунчаки томоша эмас, балки шахсий тажрибага айланади. Сайёҳ ўзи билан нафақат фотосуратлар, балки янги билим, ижодий таассурот ва унутилмас хотираларни ҳам олиб кетади.

Бундай ёндашув, айниқса, маданий туризмни ривожлантиришда муҳимдир. Чунки замонавий сайёҳлар тобора кўпроқ ўзига хос тажриба, маҳаллий маданият билан бевосита мулоқот ва саёҳат давомида янги кўникмалар орттиришга қизиқмоқда. Бухорода йўлга қўйилган ушбу ижодий маскан ана шу эҳтиёжларга мос келади.

Бугун мамлакатимизда туризмни иқтисодиётнинг муҳим ҳаракатлантирувчи кучларидан бирига айлантириш, тарихий-маданий меросни асраб-авайлаш, хизматлар соҳасини кенгайтириш ва ҳудудларнинг сайёҳлик салоҳиятидан самарали фойдаланишга алоҳида эътибор қаратилмоқда.

Давлат раҳбари томонидан илгари сурилаётган туризмни ривожлантириш, миллий маданият ва санъатни кенг тарғиб этиш, тадбиркорлик ҳамда хизматлар соҳасида янги имкониятлар яратишга қаратилган ташаббуслар ушбу йўналишдаги ишлар учун муҳим асос бўлиб хизмат қилмоқда.

Бундай сиёсатнинг амалий самараси, аввало, ҳудудларда сайёҳлар учун янги манзиллар, мазмунли хизматлар ва замонавий туристик маҳсулотлар пайдо бўлишида намоён бўлади. «Қуйи хонақо»да очилган ижодий маскан ҳам маданий меросни иқтисодий ва ижтимоий имкониятларга айлантириш, маҳаллий рассомлар ижодини тарғиб этиш ҳамда сайёҳларга кўрсатиладиган хизматлар кўламини кенгайтириш нуқтаи назаридан аҳамиятлидир.

Зеро, тарихий обидани асраб-авайлаш билан бирга, унинг маданий мазмунини кенг жамоатчиликка етказиш ҳам муҳим вазифадир. Агар тарихий мерос сайёҳга янги билим, ҳиссий таассурот ва амалий тажриба бера олса, у нафақат ўтмиш ёдгорлиги, балки бугунги тараққиётнинг ҳам муҳим омилига айланади.

Мазкур ташаббуснинг аҳамиятини фақат янги кўргазма очилгани билан баҳолаш тўғри бўлмайди. Унинг ортида ҳудуддаги хизматлар соҳасини диверсификациялаш, туристик маҳсулотлар турини кўпайтириш ва маҳаллий ижодкорлар учун янги имкониятлар яратиш каби муҳим вазифалар ҳам мужассам.

Янги ижодий маскан сайёҳларнинг Бухорода мазмунли вақт ўтказиш имкониятларини кенгайтиради. Туристик йўналишлар қанчалик ранг-баранг бўлса, шаҳар меҳмонлар учун шунчалик жозибадор бўлади. Рассомлар ва амалий санъат усталари ўз ижодини кенг аудиторияга намойиш этиш, маҳоратини оммалаштириш ва ташриф буюрувчилар билан бевосита мулоқот қилиш имконига эга бўладилар. Бу эса ижодий меҳнатнинг қадрини ошириш ва маҳаллий санъатни қўллаб-қувватлашга хизмат қилиши мумкин. Маҳорат дарслари, ижодий учрашувлар ва санъат намойишлари асосида янги туристик хизматларни шакллантириш имконияти пайдо бўлади. Келгусида бу каби ташаббусларни мунтазам дастурлар, ижодий саёҳатлар ва амалий машғулотлар билан бойитиш орқали туристик масканнинг жозибадорлигини янада ошириш мумкин.

Албатта, бундай лойиҳанинг узоқ муддатли самараси унинг доимий фаолияти, хизматлар сифати, ахборот тарғиботи ва сайёҳлар учун яратиладиган қулайликларга ҳам боғлиқ. Шунинг учун кўргазмани мунтазам янгилаб бориш, маҳаллий ва хорижий ижодкорларни жалб этиш, маҳорат дарсларини турли ёш вакиллари учун мослаштириш каби чоралар муҳим аҳамият касб этади.

Шунда бугун очилган янги маскан бир марталик тадбир доирасидан чиқиб, Бухоронинг барқарор маданий туристик йўналишларидан бирига айланиши мумкин.

Зариф Комилов, ЎзА мухбири