Футбол: "Сўғдиёна" нега мағлубиятга учради?
Суперлиганинг 23-турида “Сўғдиёна” Зоминда кечган баҳсда “Локомотив”га 2:3 ҳисобида имкониятни бой бериб қўйди. Икки бор ҳисобда ортда қолган жиззахликлар учрашув давомида тенгликни тиклашга муваффақ бўлди, аммо рақибнинг ҳал қилувчи ҳужумига муносиб жавоб қайтара олмади. Хўш, мағлубиятнинг асосий сабаби нимада?
11 октябрь куни Зомин стадионида ўтказилган учрашув натижаси бир қарашда ҳужум ва ҳимоя ўртасидаги мувозанат бузилганини кўрсатади. Бироқ ўйин тафсилотлари жиззахликларнинг муаммоси фақат ўтказиб юборилган учта гол билан чекланмаслигини англатади. Гап рақибга босим ўтказиш, хавфли вазиятлардан фойдаланиш ва ҳисоб тенглашганидан кейинги ҳаракатларни тўғри ташкил этиш ҳақида бормоқда.
“Сўғдиёна” бош мураббийи Улуғбек Бақоев ҳам матбуот анжуманида биринчи бўлимдаги камчиликларни очиқ тан олди: “Жамоа учрашувни рақибга етарлича босим ўтказмасдан бошлади, “Локомотив” эса тўпни назорат қилиб, хавфли вазиятлар яратди ва улардан фойдаланишни уддалади.”

29-дақиқада Беҳруз Асқаровнинг голи “Сўғдиёна”ни олдинга олиб чиқди. Бу вазиятда рақиб ҳимоясидаги хатодан унумли фойдаланилди. Аммо ҳисобдаги устунлик жамоанинг ўйинни назорат остига олишига хизмат қилмади. Аксинча, орадан беш дақиқа ўтиб, Темурхўжа Абдухолиқов ҳисобни тенглаштирди. Биринчи бўлимнинг қолган қисмида ҳам “Сўғдиёна”нинг устунликни мустаҳкамлашга қаратилган ҳаракатлари натижасини бермади.
Иккинчи бўлим бошидаги воқеалар эса вазиятни янада мураккаблаштирди. 48-дақиқада Сардор Мирзаев “Локомотив”ни олдинга олиб чиқди. Танаффусдан кейин тўрт футболчини алмаштирган мезбонлар таркибдаги ўзгаришлар орқали ўйинга янги суръат бағишлашга уринди. Бироқ тезда ўтказиб юборилган гол жамоанинг режаларини яна қайта кўриб чиқишга мажбур этди.

Шунга қарамай, “Сўғдиёна” таслим бўлмади. Люпчо Дориевнинг 68-дақиқадаги голи ҳисобни 2:2 кўринишига келтирди. Унгача ва ундан кейин ҳам Дориевнинг зарбалари рақиб дарвозаси учун хавф туғдирди. Бу ҳолат жиззахликларда ҳужум салоҳияти етарли эканини кўрсатади. Аммо футболда вазият яратишнинг ўзи камлик қилади: ҳимоядаги ишончлилик ва ҳужумдаги натижа бир-бирини тўлдириши шарт.
Учрашувнинг ҳал қилувчи нуқтаси 81-дақиқада юз берди. Сардор Мирзаевнинг узатмасидан кейин Шодиёр Шодибоев гол уриб, “Локомотив”га ғалабани тақдим этган тўпни киритди. Эътиборлиси, Бақоев матбуот анжуманида рақибнинг иккита голини бир-бирига ўхшатди. Бу эса ҳимояда такрорланаётган камчиликларни аниқлаш ва уларни бартараф этиш заруратини янада кучайтиради.

Албатта, икки бор ҳисобни тенглаштиришга эришган жамоанинг интилиши ва курашчанлигини инкор этиб бўлмайди. Бироқ ҳал қилувчи дақиқаларда рақибга яна бир бор имконият бериш жамоавий ҳаракатлардаги изчиллик етишмаётганини кўрсатади. Агар рақибнинг ўхшаш ҳужумлари такрорланаётган бўлса, мураббийлар штаби нафақат ўйиндан кейин буни қайд этиши, балки майдоннинг ўзида ҳам зарур тактик чораларни кўриши лозим.
Бош мураббийнинг ёш ҳужумчи Шоҳруз Камолов ҳақидаги фикрлари ҳам эътиборга молик. Унинг қайд этишича, U-19 чемпионати тўпурари катта футболга мослашиш жараёнида ҳали тажриба тўплаши керак. Ёшларга имконият бериш муҳим, аммо уларни босим юқори бўлган учрашувларга тайёрлаш, жамоавий ўйин талабларини сингдириш ҳам шунчалик аҳамиятли.

ФИФА кунларидаги танаффусдан кейин жамоа одатдагидек тайёргарлик кўргани, машғулотлар ўтказилгани ва кайфият яхши бўлгани Бақоев томонидан таъкидланди. Шундай экан, мағлубиятни фақат танаффус ёки тайёргарлик билан изоҳлаш тўғри бўлмайди. Асосий вазифа – ўйин давомидаги хатоларнинг сабабини аниқлаш, айниқса, рақиб ҳужумларини тўхтатиш ва ҳисоб тенглашганидан кейинги дақиқаларда интизомни сақлаш устида ишлаш.

“Сўғдиёна” – “Локомотив” учрашуви бир муҳим ҳақиқатни яна бир бор кўрсатди: ҳужумдаги дадиллик ҳимоядаги беқарорликни ҳар доим ҳам бартараф эта олмайди. Жиззахликлар икки марта ҳисобни тенглаштиришга куч топди, аммо учинчи голга йўл қўймаслик учун зарур бўлган барқарорликни сақлай олмади. Энди мураббийлар штаби учун энг муҳим вазифа мағлубиятни шунчаки тан олиш эмас, балки ундан аниқ хулосалар чиқаришдир. Чунки футболда натижа фақат гол уриш билан эмас, рақибга ҳал қилувчи имкониятни бермаслик билан ҳам белгиланади.
Абдужалол Қаюмов,
ЎзА мухбири