Қадимий деворлар ортидаги келажак: Бухоронинг навқирон қиёфаси

Бухоро... Бу ном янграганда кўз олдимизда нафақат зангори гумбазлар, балки инсоният тамаддунининг улкан бир қатлами гавдаланади. “Бухоро шариф” деган муборак номнинг замирида асрларнинг шивири, буюк мутафаккирларнинг тафаккури ва бугунги куннинг шиддатли нафаси мужассам. Қадим ва кўҳна бу кент бугун нафақат тарихий ёдгорликлар маскани, балки Янги Ўзбекистоннинг улкан ислоҳотлар майдони, дунё нигоҳи қадалган халқаро дипломатия ва иқтисодий юксалиш марказига айланди.

Бухоро бугун ўз тарихининг янги саҳифасини — яратувчанлик ва фаровонлик даврини ёзмоқда. Бухорони англаш — унинг икки миллиондан зиёд меҳнатсевар ва заковатли аҳолисининг қалбига йўл топиш демакдир. 

Давлатимиз раҳбари Шавкат Мирзиёев таъкидлаганидек, “Бухоронинг ҳар бир қаричи — бу тарих,  ҳар бир тоши — бу тирик хотира. Лекин биз бу буюк меросга таянган ҳолда, унинг янги, замонавий қиёфасини яратишимиз, одамларимизнинг ҳаётини бугун ўзгартиришимиз шарт”.

Ана шу эзгу мақсад йўлида Президентимизнинг вилоятга навбатдаги ташрифи доирасида Бухоро шаҳрининг янги маъмурий марказида амалга оширилаётган бунёдкорлик ишлари кўздан кечирилди. 14 гектар майдонда қад ростлаётган, 38 та давлат идорасини ягона мажмуага жамлайдиган бу марказ шунчаки бинолар тўплами эмас, балки “Инсон қадри учун” тамойилининг меъморий ифодасидир. Илгари фуқаролар биргина ҳужжат ёки масала ечими учун шаҳарнинг турли чеккаларига сарсон бўлиб қатнар эди. Эндиликда Кўкдала тажрибаси асосида барпо этилаётган бу интеграциялашган бошқарув тизими вақтни тежайди, бюрократияни жиловлайди ва давлатнинг халққа хизмат қилиш тамойилини янги босқичга олиб чиқади. Мажмуа атрофидаги яшил хиёбонлар ва фавворалар эса маъмурий марказни нафақат иш жойи, балки аҳоли сайр қиладиган маданият масканига айлантириши вилоятнинг ижтимоий қиёфаси тубдан ўзгараётганидан далолат беради.

Вилоятнинг иқтисодий манзарасига назар ташлар эканмиз, “иқтисодиёт драйверлари” тушунчаси қандай қилиб оддий одамлар ҳаётига кириб борганига гувоҳ бўламиз. Илгари фақат пахта хом ашёси билан чекланган ҳудуд, бугун дунё бозорига тайёр маҳсулот етказиб берувчи қудратли индустриал марказга айланди. Тўқимачилик кластерлари даладан тайёр кийим-кечаккача бўлган жараённи тўлиқ қамраб олиб, минглаб хотин-қизларимизни доимий иш билан таъминлади. 

Айниқса, Бухоро тумани мисолида банклар томонидан сунъий интеллект технологиялари ёрдамида ўтказилган таҳлиллар иқтисодиётни бошқаришда янги давр бошланганини кўрсатди. Ҳудуднинг ер, сув ва меҳнат ресурслари таҳлил қилиниб, 2026-2031 йилларга мўлжалланган 7,4 триллион сўмлик лойиҳалар шакллантирилди. Бу лойиҳалар доирасида 15 мингта янги иш ўрни яратилиши кўзда тутилган. “Биз сунъий интеллект имкониятларидан фойдаланиб, ҳар бир ҳудуднинг салоҳиятини очишимиз, лойиҳаларни натижага қаратилган ҳолда шакллантиришимиз керак”, деган эди Президентимиз ташриф давомида. Бугун Қоракўл чўлида қад ростлаётган улкан газ-кимё мажмуалари, “Ғиждувон” эркин иқтисодий зонасидаги инновацион корхоналар Бухоронинг иқтисодий мустақиллигини таъминловчи қудратли устунлардир.

Бухоронинг маънавий қудрати унинг азиз-авлиёлари, олим ва уламолари билан белгиланади. “Етти пир” зиёратгоҳлари мажмуаси бугунги кунда дунё мусулмонлари учун муқаддас қадамжо ва руҳий покланиш марказига айланди. Абдухолиқ Ғиждувонийдан бошланиб, Хўжа Баҳоуддин Нақшбанд билан якунланувчи бу маънавий занжир нафақат тарих, балки бугунги кун ахлоқий мезонидир. Давлатимиз раҳбарининг ташаббуси билан бу зиёратгоҳлар атрофидаги инфратузилма тубдан янгиланди.

 Нақшбандия таълимотининг “Дил ба ёру, даст ба кор” ғояси бугунги тадбиркор ва меҳнаткаш бухороликларнинг ҳаёт фалсафасига айланган. Шу боис ҳам сўнгги йилларда Бухоро халқаро дипломатия марказига айланди. Хорижий давлатлар президентлари ва ҳукумат раҳбарларининг вилоятга ташрифлари мунтазамлик касб этмоқда. Масалан, франциялик сайёҳ Жан-Пьернинг: мен дунёнинг кўп шаҳарларида бўлганман, лекин Бухоронинг аураси бошқача. Бу ерда сиз ўзингизни Х асрдагидек ҳис қиласиз, лекин шу билан бирга замонавий сервисдан баҳра оласиз, деган эътирофи ўзбек меҳмондўстлиги ва ислоҳотларининг жаҳон миқёсидаги тан олинишидир. Дунё етакчиларининг Бухоро обидалари олдидаги ҳайрати ва эҳтироми — бу ўзбек давлатчилигининг ўлмас шон-шуҳратига берилган юксак баҳодир.

Маданият ва туризм соҳасидаги инқилобий қадамларнинг мантиқий давоми сифатида Бухоронинг янги халқаро аэропорти барпо этилаётганини алоҳида қайд этиш лозим. 370 гектар майдонда қад ростлаётган, соатига 1200 нафар йўловчига хизмат кўрсатиш қувватига эга бўлган бу замонавий ҳаво дарвозаси Бухорони дунё билан янада жипслаштиради. Президентимиз таъкидлаганларидек: “Биз Бухоро вилояти аҳолиси, шунингдек, маҳаллий ва хорижий сайёҳлар учун замонавий ва қулай хизмат кўрсатадиган аэропорт барпо этишни мақсад қилганмиз. Шундай экан, ушбу аэропорт жаҳон стандартлари талабларига тўлиқ мос бўлиши шарт”. 3,3 километрлик учиш-қўниш йўлаги барча турдаги ҳаво кемаларини қабул қилиш имконини беради, бу эса Бухорони дунёнинг йирик мегаполислари билан тўғридан-тўғри боғлаб, вилоятнинг экспорт ва туризм салоҳиятини бир неча баробарга оширади.

Сўнгги йилларда вилоятда таълим ва тиббиёт тизимида эришилган ютуқлар ҳам салмоқлидир. Ташкил этилаётган Президент мактаби, ихтисослаштирилган мактаблар ва хорижий олийгоҳларнинг филиаллари янги авлод Ибн Синоларини тарбияламоқда. Ёшларнинг IT соҳасига бўлган қизиқиши, “Рақамли Бухоро” дастури доирасида яратилаётган стартаплар вилоятнинг интеллектуал салоҳиятини белгилаб бермоқда. Шу билан бирга, “Яшил макон” лойиҳаси доирасида чўл ҳудудларида саксовулзорларнинг кенгайтирилиши ва шаҳар ичидаги янги парклар иқлим ўзгаришларига қарши курашда муҳим қалқон бўлиб хизмат қилмоқда. Бу — келажак авлодга қолдирилаётган энг қимматбаҳо мерос: тоза ҳаво ва яшил табиатдир.

[gallery-28694]

Хулоса қилиб айтганда, бугунги Бухоро — бу шунчаки географик нуқта ёки харитадаги шаҳар эмас. Бу — миллат руҳиятининг кўзгуси, ўзбек давлатчилигининг мустаҳкам пойдеворидир. Давлатимиз раҳбари Шавкат Мирзиёев раҳнамолигида амалга оширилаётган изчил ислоҳотлар, бунёдкорлик ташаббуслари ва халқ манфаатига йўналтирилган лойиҳалар Бухоронинг янги қиёфасини яратмоқда. Қадимий деворлари ортида энг замонавий технологияларни жамлаган, дунёга очиқ ва меҳмондўст, иқтисодий қудратли ва маънавий юксак Бухоро ўзининг янги олтин даврига қадам қўймоқда. Бухоронинг равнақи — Янги Ўзбекистоннинг равнақи сифатида тарих саҳифаларига муҳрланмоқда.

Алоуддин Ғаффоров, ЎзА