Табиатга бефарқлик қимматга тушмоқда
Атроф-муҳитни асраш бугунги кунда нафақат давлат идораларининг вазифаси, балки ҳар бир фуқаронинг бурчи ва келажак авлод олдидаги масъулияти ҳисобланади. Иқлим ўзгариши, сув танқислиги, ҳаво ифлосланиши каби глобал муаммолар тобора кучайиб бораётган бир шароитда табиатга нисбатан ҳар қандай бепарволик жамият учун жиддий оқибатларга сабаб бўлиши мумкин. Шу боис экологик назоратни кучайтириш, қонун устуворлигини таъминлаш ва табиатга етказилаётган зарарнинг олдини олиш давлат сиёсатида устувор йўналишлардан бирига айланган.
Ана шу мақсадда Бухоро вилояти Экология ва иқлим ўзгариши бош бошқармаси давлат инспекторлари томонидан жорий йилнинг 6–10 июль кунлари ўтказилган экологик назорат тадбирлари давомида 61 та қонунбузилиш ҳолати аниқланди.
Назорат натижаларига кўра, ҳуқуқбузарларга нисбатан 128 миллион 441 минг сўм миқдорида маъмурий жарима қўлланилди. Бундан ташқари, табиатга етказилган зарарни қоплаш мақсадида 6 миллион 626 минг сўм миқдорида товон ундириш белгиланди.
Таҳлилларга кўра, қонунбузилишларнинг асосий қисми атмосфера ҳавосини муҳофаза қилиш соҳасига тўғри келди. Ушбу йўналишда 18 та ҳолат қайд этилган бўлиб, бу умумий қонунбузилишларнинг қарийб 30 фоизини ташкил этади. Бу эса ҳавони муҳофаза қилиш талабларига риоя этиш борасида ҳали ҳам жиддий муаммолар мавжудлигини кўрсатади.
Шунингдек, чиқиндилар билан боғлиқ қонунбузилишлар сони 14 та, сув ва ер ресурсларини муҳофаза қилиш соҳасида ҳам 14 та, ўсимлик дунёсини муҳофаза қилиш бўйича эса 15 та ҳолат аниқланган. Кўрсаткичлардан кўриниб турибдики, экологик муаммолар деярли барча йўналишларда кузатилмоқда ва уларнинг ҳар бири табиий мувозанатга ўзининг салбий таъсирини кўрсатиши мумкин.
Мутахассислар фикрича, бу рақамлар фақат статистика эмас. Ҳар бир ноқонуний чиқинди ташлаш, ҳавога зарарли моддалар чиқариш, сув ёки ер ресурсларини ифлослантириш, дарахт ва ўсимликларга зарар етказиш ортида инсон саломатлиги, қишлоқ хўжалиги, биохилмахиллик ҳамда келажак авлод манфаатларига таъсир қилувчи омиллар ётади. Шу маънода экологик ҳуқуқбузарликларга нисбатан муросасиз муносабат шакллантириш давр талаби ҳисобланади.
Бугун дунё мамлакатлари “яшил иқтисодиёт” ва барқарор ривожланиш тамойилларини ҳаётга татбиқ этаётган бир пайтда Бухоро вилоятида ҳам экологик назоратнинг кучайтирилиши қонун устуворлигини таъминлаш билан бирга, аҳолида экологик маданиятни юксалтиришга хизмат қилмоқда.
Назорат тадбирлари изчил давом эттирилмоқда. Масъул идоралар томонидан атроф-муҳитни муҳофаза қилиш соҳасида қонунчилик талабларига қатъий риоя этилиши устидан тизимли мониторинг олиб борилмоқда.
Табиатни муҳофаза қилиш фақат экологлар ёки давлат инспекторларининг эмас, балки ҳар бир инсоннинг бурчидир. Чунки бугун асралган ҳар бир дарахт, тоза сақланган ҳар бир ариқ ва муҳофаза қилинган ҳар бир қарич ер — эртанги авлоднинг соғлом ҳаёти, тоза ҳавоси ва фаровон келажагига қўйилган энг қимматли сармоядир. Бухорода аниқланган 61 та қонунбузилиш эса экологик масъулиятни янада ошириш зарурлигини яққол кўрсатиб турган муҳим огоҳлантирувчи сигналдир.
Зариф Комилов, ЎзА мухбири
