Ҳужжатсиз уй-жойларнинг 2027 йилги хатлов жадвали тасдиқланди
Мамлакатимизда кўчмас мулк объектларини хатловдан ўтказиш, ҳужжатсиз уй-жой ва ер участкаларига нисбатан мулкий ҳуқуқларни қонуний эътироф этиш ишлари изчил давом этмоқда. Бу жараёнда фуқаролар учун қатор қулайликлар яратилиб, ҳуқуқларни расмийлаштириш тартиблари соддалаштирилмоқда.
Кадастр агентлиги маълумотига кўра, 2026 йил 8 октябрь ҳолатига аввал уй-жойи ёки ерига нисбатан ҳуқуқни тасдиқловчи ҳужжатлари бўлмаган 218 минг 850 нафар фуқаронинг мулкий ҳуқуқлари эътироф этилган.
Ўзбекистон Республикасининг 1153-сон Қонуни билан ЎРҚ-937-сон Қонунга киритилган ўзгартиришлар мулкий ҳуқуқларни эътироф этиш жараёнини янада такомиллаштиришга қаратилган. Жумладан, ер ва мол-мулк солиғи бўйича қарздорлиги базавий ҳисоблаш миқдорининг 30 бараваригача бўлган фуқароларга ҳам ҳуқуқларини эътироф этиш имконияти яратилди. Умумий хатлов ва ҳужжатларни кўриб чиқиш муддатлари эса 150 кундан 50 кунгача қисқартирилди. Шунингдек, белгиланган тўловнинг 50 фоизини 20 кун ичида тўлаган шахс қолган қисмини тўлашдан озод этилиши назарда тутилди.
Агар ер участкаси ёки бино-иншоотнинг фақат бир қисми тақиқланган ҳудудда жойлашган бўлса, тақиқланган қисмни чиқариб ташлаган ҳолда қолган қисмига бўлган ҳуқуқни эътироф этиш масаласи қайта кўриб чиқилиши мумкин. Ҳуқуқ эътироф этилганидан кейин фуқароларни автоматик равишда хабардор қилиш тизими ҳам жорий этилди.
2026 йил 8 октябрь ҳолатига республика бўйича 1 миллион 858 минг 485 та кўчмас мулк объекти уйма-уй юриб хатловдан ўтказилган. Шундан 1 миллион 552 минг 207 та объектда хатлов ишлари тўлиқ якунланган. Жараёнларга 5 мингга яқин кадастр мутахассиси жалб қилинган.
Айни пайтда 156 минг 73 та объект бўйича тўловлар кутилмоқда. Яна 55 минг 114 та объект бўйича халқ депутатлари Кенгашлари қарорларини қабул қилиш жараёни давом этмоқда. Келгуси йилда ҳам ҳужжатсиз кўчмас мулк объектларини хатловдан ўтказиш ишлари давом эттирилади. 2027 йилда хатлов ўтказиладиган маҳаллаларнинг режа-жадвали тасдиқланган.
Қонуннинг 13-моддасига мувофиқ, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари томонидан тақдим этилган таклифлар Кадастр агентлиги томонидан умумлаштирилган. Фуқаролар 2027 йилда хатлов ўтказиладиган маҳаллалар рўйхати ва режа-жадвали билан etirof.kadastr.uz ахборот тизими орқали танишишлари мумкин.
Мулкий ҳуқуқларни эътироф этиш тартибларининг соддалаштирилиши, муддатларнинг қисқартирилиши ва қўшимча енгилликларнинг жорий этилиши фуқароларнинг кўчмас мулкка бўлган ҳуқуқларини қонуний расмийлаштириш, мулкий манфаатларини ҳимоя қилиш ҳамда ҳуқуқий кафолатларини мустаҳкамлашга хизмат қилади.
Шаҳноза Маматуропова, ЎзА
