Бухорода яна бир тиббий марра забт этилди
Илк бор туркиялик мутахассис иштирокида мураккаб буйрак трансплантацияси амалга оширилди. Инсон ҳаётидан азиз неъмат борми? Бор бўлса, уни асраш, умидини сўндирмаслик, оғир хасталик билан курашаётган беморга яна бир имконият беришдан улуғроқ вазифа бўлмаса керак. Айниқса, йиллар давомида оғир дард билан яшаган инсон учун замонавий тиббиётнинг бир мураккаб амалиёти бутун ҳаётини ўзгартириши мумкин.
Бугун Бухоро тиббиётида ана шундай муҳим воқеа содир бўлди. Вилоят кўп тармоқли тиббиёт марказида илк бор туркиялик юқори малакали мутахассис иштирокида мураккаб буйрак кўчириб ўтказиш — трансплантация амалиёти амалга оширилди.
Бу оддий жарроҳлик амалиёти эмас. Бу — юқори технология, улкан тажриба, аниқ ҳисоб-китоб ва шифокорнинг беқиёс масъулиятини талаб қиладиган мураккаб тиббий жараён. Энг муҳими, бу воқеа Бухорода юқори технологияли тиббий хизмат кўрсатиш имкониятлари яна бир поғонага кўтарилаётганини кўрсатади.
Мураккаб операция узоқ йиллардан буён сурункали буйрак етишмовчилигидан азият чеккан 50 ёшли беморда ўтказилди. Ушбу инсон учун бу кун оддий сана эмас. Бу — йиллар давомида давом этган курашдан сўнг янги ҳаёт сари очилган эшик. Беморга донорликни унинг яқин қариндоши Д. Баротов амалга оширди. Бир инсоннинг бошқа бир инсонга ҳаёт бахш этиш учун донор бўлиши — тиббий жараён доирасидан анча кенг тушунча. Бу ерда яқинлик, меҳр, ишонч ва инсонпарварлик каби юксак туйғулар ҳам мужассам.
Амалиётда Туркиядан келган профессор-жарроҳ, трансплантолог Маҳир Кирнап билан бир қаторда Бухоро вилоятининг малакали шифокорлари ҳам иштирок этди.
Демак, бугун операция столи атрофида хорижий тажриба ва маҳаллий тиббиёт салоҳияти бир нуқтада бирлашди.

Кейинги йилларда юртимизда тиббиёт соҳасини замонавий босқичга олиб чиқиш, аҳолига сифатли ва юқори технологияли тиббий хизмат кўрсатиш, мураккаб касалликларни ҳудудларнинг ўзида даволаш имкониятларини кенгайтиришга катта эътибор қаратилмоқда.
Давлат раҳбари ташаббуси билан тиббиётни модернизация қилиш, замонавий диагностика ва даволаш усулларини амалиётга жорий этиш, хорижий илғор тажрибани ўрганиш ҳамда маҳаллий мутахассисларнинг малакасини ошириш бўйича кенг кўламли ишлар амалга оширилмоқда.
Бухорода амалга оширилган мазкур трансплантация ҳам ана шу ислоҳотларнинг ҳудудлардаги амалий натижаларидан бири сифатида аҳамиятли.
Айни кунларда вилоят диагностика марказида Туркиядан таклиф этилган профессор-шифокорлар иштирокида аҳоли қабули ва тиббий кўриклар ташкил этилмоқда. Бундан ташқари, мураккаб жарроҳлик амалиётлари ҳам амалга оширилмоқда. Ушбу ишлар “Долзарб 60 кунлик стратегик ўзгаришлар” дастури доирасида амалга оширилаётгани эътиборли.
Вилоят соғлиқни сақлаш бошқармаси бошлиғи Муҳсин Ражабов ташаббуси билан йўлга қўйилган бундай ҳамкорлик Бухоро тиббиёти учун янги имкониятларни очмоқда.
Бундай ҳамкорликнинг аҳамиятини фақат битта операция натижаси билан баҳолаб бўлмайди. Чунки хорижий мутахассиснинг Бухорога келиши ва мураккаб амалиётда маҳаллий шифокорлар билан бирга ишлаши — бир вақтнинг ўзида тажриба алмашиш, амалий ўқитиш ва янги технологияларни ўзлаштириш мактаби ҳамдир.
Бугун маҳаллий мутахассис туркиялик ҳамкасби билан бирга операция жараёнида иштирок этса, эртага у ўзининг тўплаган тажрибасини бошқа шифокорларга етказиши мумкин.
Шу тариқа бир операциянинг тажрибаси бир бемор билан чекланиб қолмайди. У бутун тиббий жамоанинг профессионал салоҳиятини оширишга хизмат қилади. Айниқса, трансплантология каби ниҳоятда мураккаб ва юксак технологияларни талаб этадиган йўналишда бу жуда муҳим.
Буйрак трансплантацияси — тиббиётда энг мураккаб йўналишлардан бири. Бундай операцияни ўтказиш учун юқори малакали жарроҳлардан ташқари замонавий диагностика, анестезиология-реанимация, лаборатория хизмати, иммунологик текширувлар ва операциядан кейинги кузатув тизими ҳам уйғун ишлаши талаб этилади.

Шу маънода, Бухорода бундай амалиётнинг амалга оширилиши ҳудуд тиббиётида мураккаб тиббий ёрдам кўрсатиш имкониятлари кенгайиб бораётганидан далолат беради. Энг муҳими, инсонлар оғир касалликлар туфайли узоқ ҳудудларга боришга мажбур бўлмасдан, зарур юқори технологияли тиббий ёрдамни ўз вилоятида олиш имкониятига эга бўлиши керак. Бу эса тиббиёт ислоҳотларининг энг муҳим мезони — халққа яқин, сифатли ва замонавий тиббий хизмат тамойилига тўла мос келади.
Бухорода ўтказилган мазкур операция яна бир ҳақиқатни намоён этди: замонавий тиббиётда билим ва тажриба чегара билмайди. Туркиялик мутахассиснинг тажрибаси ва бухоролик шифокорларнинг маҳорати бир операцияда уйғунлашди. Натижада эса оғир хасталик билан йиллар давомида курашиб келган инсон учун янги умид пайдо бўлди.
Бугун бу операция Бухоро тиббиёти тарихидаги муҳим воқеалардан бири сифатида қайд этилаётган бўлса, унинг ҳақиқий қиймати эртага — маҳаллий мутахассислар бу каби мураккаб амалиётларни мустақил ва янада кенг миқёсда амалга ошира бошлаганида намоён бўлади.
Давлат раҳбари томонидан тиббиётга қаратилаётган юксак эътибор, хорижий тажрибани жалб этиш ва замонавий тиббий технологияларни ҳудудларга олиб кириш борасидаги ташаббуслар ҳам айнан шу мақсадга — инсон саломатлиги ва ҳаётини ишончли ҳимоя қилишга хизмат қилади.
Бугун Бухорода бир буйрак кўчириб ўтказилди. Аммо бу операция билан бирга яна бир муҳим нарса — янги ишонч ҳам пайдо бўлди. Инсон қаерда яшамасин, замонавий тиббиёт имкониятларидан баҳраманд бўлишга ҳақли.
Зариф Комилов, ЎзА мухбири