Мемлекет басшысы Қашқадариядағы көшет өсіруге маманданған орталық жұмысымен танысты

Президент Шавкат Мирзиёев Қашқадария облысына сапары барысында «Ғузар» ауданында «Жасыл мекен» жалпыұлттық жобасы аясында құрылған көшет өсіру орталығының жұмысымен танысты.

Мемлекет басшысының 2026 жылғы 23 қыркүйектегі жарлығымен махаллалардың көгалдандырудағы рөлін күшейту және «3-30-300» қағидаты негізінде жасыл аумақтарды кеңейту міндеттері белгіленген. Жаңа орталық сапалы көшет өсіруді махаллалардың қажеттілігімен, ағаштарды күтіп-баптаумен және халықты жұмыспен қамтумен ұштастыруға бағытталған.

Шетелдік тәжірибе негізінде 65 гектар аумақта құрылған кешеннің құны 9,5 миллиард сумды құрайды. Мұнда 100-ге жуық жұмыс орны ашылған.

Орталықтың 50 гектары сәндік ағаштар, 5 гектары жеміс ағаштары, 3 гектары бұта мен гүл көшеттерін өсіруге бөлінген. Бірінші кезеңде 1,6 миллион, келесі кезеңде 5 миллион түп өскін мен көшет өсіру көзделген. Мұнда сәндік және қылқан жапырақты ағаштардың 41 түрінің көшеттері бар.

Кешенде ашық алаңдар, жылыжай, тұқымнан өскін өсіруге және көшеттерді көлеңкелеуге арналған құрылыстар салынған. Сыйымдылығы 4,2 мың текше метр болатын үш мембраналық су қоймасы жасалып, 20 гектар аумаққа тамшылатып суару жүйесі орнатылған. Компост пен мульча дайындайтын жабдықтар және күн панельдері де пайдаланылып отыр.

Заманауи технологиялар жыл бойы, соның ішінде егу маусымынан тыс уақытта да көшет өсіруге мүмкіндік береді. Есептеулерге сәйкес, дәстүрлі әдіспен салыстырғанда көшет өсіру көлемі 8–10 есе артып, су шығыны үш есе азаяды. Бұл көшеттердің өзіндік құнын 30–40 пайызға төмендетуге мүмкіндік береді деп күтілуде.

Орталықта махаллаларды көгалдандыруға арналған арнайы қызметтер де жолға қойылған. Олар көшеттер мен бұталарды жеткізу, зақымданған ағаштарды емдеу, мульчалау және тамшылатып суару жүйелерін орнатуды қамтиды. Әр махаллаға орман шаруашылығы маманы тәлімгер ретінде бекітіліп, «жетілік» мүшелеріне әр отырғызу маусымы алдында оқу сабағы ұйымдастырылады.

Тұрғындар да көшет өсіру үдерісіне жұмылдырып жатыр. Кооперация шарттары негізінде азаматтарға өскіндер жеткізіледі. Олар үй іргесіндегі учаскелерде бір-екі маусым бойы күтіп-бапталып, дайын көшетке айналған соң кепілді түрде сатып алынады. Бұл отбасылар үшін қосымша табыс көзіне айналады.

Мемлекет басшысы орталықта жасалған жағдайлармен танысып, көшет отырғызу мен бақ өсіру халқымызға тән ізгі дәстүр екенін атап өтті. Орталықтың махаллаларды көгалдандыру және халықтың табысын арттыру бағытындағы мүмкіндіктері туралы ақпарат берілді.