АҚШ – Хитой муносабатида янги қадам: Трамп Си Цзиньпинни шахсан кутиб олди (+видео)
АҚШ Президенти Дональд Трамп хитойлик ҳамкасби Си Цзиньпинни Вашингтонда тўпчи самолётлар парвози қуршовида, 30 метрли қизил гилам тўшаб кутиб олди. Бу ҳақда ВВС хабар берган.
Си Цзиньпиннинг 2015 йилдан буён Вашингтонга илк ташрифи доирасида ёпиқ учрашув, давлат кечки зиёфати ва сунъий интеллектдан тортиб Эрон уруши, Тайвань ҳамда савдо бўйича сулҳни узайтиришгача бўлган кенг кўламли масалалар муҳокама қилиниши кутиляпти.
АҚШ Президенти хорижий давлат раҳбарини аэропортда шахсан кутиб олишига 11 йил ичида биринчи марта гувоҳ бўляпмиз. Аввал бундай шараф 2015 йил Президент Барак Обама томонидан Рим папаси Францискка кўрсатилган эди. 1962 йил эса Президент Жон Кеннеди Буюк Британия Бош вазири Гарольд Макмилланни аэропортда кутиб олган.
Молия вазири Скотт Бессент АҚШ ва Хитой савдо бўйича сулҳни январь ойигача узайтиришини маълум қилди. Трамп айрим товарларга тарифни туширган, Си камёб ер минераллари экспортига қўйган чеклов юмшатилган келишувнинг амал қилиш муддати эса 10 ноябрда тугайди.
“Синьхуа” давлат ахборот агентлиги эълон қилган ёзма баёнотда Си Цзиньпин “икки буюк давлат – Хитой ва АҚШ халқлари ҳам буюк” эканини айтди.
Мелания Трамп “Fox News” телеканалига берган интервьюсида ташриф дастурини режалаштиришда бевосита иштирок этганини билдириб, Трамп Хитой раҳбарини аэропортда шахсан кутиб олишга қарор қилгани, чунки улар орасидаги муносабат жуда яхшилигини таъкидлади.
Си Цзиньпин билан бирга Хитой бизнеси вакиллари келган-келмагани ҳозирча номаълум. Америка етакчиси май ойида Пекинга борганда унга АҚШнинг йирик технология компаниялари раҳбарлари ҳамроҳлик қилган эди.
Трамп яқинда соҳа вакиллари сунъий интеллектнинг эҳтимолий хавфи ҳақида берган огоҳлантиришни маъқулламай, “ўйдирма” деб атади. Айни пайт ҳар икки давлат бу соҳада устунликка эришишга интилаётгани аниқ.
Хабарларга қараганда, Трамп савдо ва тариф бўйича Хитойнинг Америка товарларига тарифини пасайтириш, Чин диёридан ноёб ер минераллари импортини кўпайтириш, АҚШ қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари экспортини ошириш каби қатор келишувларга эришишни ҳам кўзлаб турибди.
Си Цзиньпин эса Трампни Конгресс томонидан маъқулланган, Тайванга 14 миллиард долларлик қурол-яроқ сотиш назарда тутилган келишувни кейинга қолдириш ёки ушбу битимдан бутунлай воз кечишга ундайди. Шунингдек, ўзаро савдо интеграциясини чуқурлаштиришга ҳаракат қилади. Бу АҚШ ва Хитой муносабатидаги кўп йил ечиламаган масала.
Дарвоқе, Мазкур ташриф америкаликларнинг Хитойга муносабати илиқлашаётган бир пайтга тўғри келди.
Кенжа Бекжонов, Салимжон Обиджонов, (видео) ЎзА